|
Składamy podziękowania dla Oddziału Rękopisów i Starodruków Biblioteki Publicznej Miasta Stołecznego Warszawy, z którego zbiorów pochodzi zamieszczony materiał oraz Bibliotece Narodowej, za pomoc w digitalizacji korespondencji Łypów, tj. za udostępnienie własnego sprzętu.
Publikacja możliwa dzięki dotacji Kanadyjskiego Instytutu Studiów Ukraińskich (Canadian Institute of Ukrainian Studies [CIUS]).
Odnalezienie tej korespondecji, opracowanie naukowe oraz digitalizacja są efektem prac statutowych prowadzonych w IS PAN przez dr Lidię Stefanowską i doktoranta Jarosława Prystasza.
JURIJ ŁYPA (1900-1944)
Syn Iwana Łypy; pisarz, poeta, z wykształcenia lekarz. Urodzony w Odessie w 1900, zmarł w 1944 (miejsce nieznane). Od 1921 r. żył i pracował w Polsce. Studiował medycynę na Uniwersytecie Poznańskim, którą ukończył w 1929 r. Był lekarzem UPA; zginął w 1944 r.
W 1929 r. razem z Jewhenem Małaniukiem założył w Warszawie literacką grupę "Tank" ["Czołg"], do której należeli m.in. Łewko Czykałenko, Natalia Liwyćka-Chołodna, następnie dołączyli Jurij Kosacz, Ołena Teliha, Pawło Zajcew, Petro Chołodnyj (młodszy) i inni. Celem grupy było propagowanie wartości okcydentalnych w kulturze ukraińskiej, radykalnej separacji od kultury rosyjskiej, kult heroizmu, walki z masowością w kulturze.
Wiersze Jurija Łypy pojawiły się w druku w 1919 r. Opublikował kilka tomików: "Switlist'" ["Blask", 1925], "Suworist'" ["Powaga", 1931], "Wiruju" ["Wierzę", 1938]. Tomik "Poezija" ["Poezja"] ukazał się pośmiertnie w 1967 r. na emigracji. Zajmował się również prozą; do najbardziej znanych utworów należą: antyrosyjska powieść "Kozaky w Moskowiji" (1931), trzy tomy opowiadań "Notatnyk" ["Notatnik", 1936-37], "Ruban" (1946), "Kinnotczyk ta inszi opowidannia" ["Jeździec i inne opowiadania", 1946]. Opublikował kolekcję esejów "Bij za ukrajinśku literaturu" ["Walka o literaturę ukraińską", 1935]. Swego czasu dużą popularnością cieszyła się jego publicystyka poświęcona historii Ukrainy oraz ukraińsko-rosyjskim stosunkom społeczno-politycznym, m.in.: "Pryznaczennia Ukrajiny" ["Przeznaczenie Ukrainy", 1938], "Czornomorśka doktryna" ["Doktryna czarnomorska", 1940] oraz "Rozpodił Rosiji" ["Podział Rosji", 1941]. Napisał też kilka popularnych książek medycznych, kilkakrotnie wznawianych: "Fitoterapia" (1933) oraz "Ciliuszczi rosłyny w dawnij i suczasnij medycyni" ["Rośliny lecznicze w dawnej i współczesnej medycynie", 1937]. W latach 30-tych był jedną z najpopularniejszych osób w Galicji oraz w środowisku ukraińskiej emigracji.
Korespondencja podzielona wg nadawców alfabetycznie
Korespondencja Jurija Łypy - litera A1
Korespondencja Jurija Łypy - litera A2
Korespondencja Jurija Łypy - litera A3
Korespondencja Jurija Łypy - litera A4
Korespondencja Jurija Łypy - litera B
Korespondencja Jurija Łypy - litera C
Korespondencja Jurija Łypy - litera D1
Korespondencja Jurija Łypy - litera D2
Korespondencja Jurija Łypy - litera D3
Korespondencja Jurija Łypy - litera H
Korespondencja Jurija Łypy - litera K1
Korespondencja Jurija Łypy - litera K2
Korespondencja Jurija Łypy - litera K3
Korespondencja Jurija Łypy - litera K4
Korespondencja Jurija Łypy - litera L1
Korespondencja Jurija Łypy - litera L2
Korespondencja Jurija Łypy - litera L3
Korespondencja Jurija Łypy - litera M1
Korespondencja Jurija Łypy - litera M2
Korespondencja Jurija Łypy - litera M3
Korespondencja Jurija Łypy - litera M4
Korespondencja Jurija Łypy - litera M5
Korespondencja Jurija Łypy - litera O
Korespondencja Jurija Łypy - litera P
Korespondencja Jurija Łypy - litera R
Korespondencja Jurija Łypy - litera T
Korespondencja Jurija Łypy - litera U
Korespondencja Jurija Łypy - litera W
Korespondencja Jurija Łypy - litera Z
Korespondencja Jurija Łypy - litera ZZ
|