Bibliografia   czasopism okresu międzywojennego, zajmujących się literaturą i kulturą ukraińską

Dzienniki 


Czas

dziennik, Kraków 1919-1939

 

lata 1918-21, 1927-28, 1930-38 opracowano na podstawie materiałów IS PAN; noty dotyczą tylko artykułów poświęconych sprawom literackim i kulturalnym

lata 1922-26 (od poł. października 1922 do 26 01 1923 „Czas” nie ukazywał się z powodu strajku) opracowano specjalnie dla potrzeb tej bibliografii; noty dotyczą również kwestii społecznych i politycznych

lata 1929, 1939 nie zostały jeszcze opracowane

 

1918

Ad. Wł.I., Nieco o dwóch ukraińskich poetach, Czas. 1918 nr 348, 10.08., s. 3. Krótki artykuł o Tarasie Szewczence i Iwanie France, zawierający cytaty poetyckie.

O język ukraiński, Czas. 1918 nr 248, 12.06., s. 3. Wzmianka o cofnięciu w Odessie zakazu posługiwania się językiem ukraińskim jako urzędowym.

 

1919

Wysocka Stanisława, Sztuka bolszewicka w Kijowie. Z przeżyć i wrażeń, Czas. 1919 nr 333, 25.12., s. 2, 5-6. Artykuł poświęcony działalności teatralnej w Kijowie (warunki pracy, repertuar).

 

1920

Tretiak Józef, Kulturalne znaczenie Kijowa w dziejach Polski, Czas. 1920 nr 115, 16.05., s. 2, nr 116, 17.05., s. 2. Artykuł z okazji wkroczenia wojsk polskich do Kijowa. Ogólny rys historyczny znaczenia Kijowa jako centrum kultury.

 

1921

Jubileusz poetki ruskiej, Czas. 1921 nr 165, 22.07., s. 2. [kronika]. Wzmianka o jubileuszu pracy twórczej Ulany Krawczenko. Autor wspomina także o śmierci syna poetki, Jerzego, malarza Tatr i poety, „prawdziwej nadziei najmłodszej Polski”, zabitego przez żołnierzy ukr. w Jaworowie.

O uniwersytet ukraiński w Czechach, Czas. 1921 nr 109, 14.05., s. 2 [kronika]. Wzmianka o rozmowach dot. przeniesienia uniwersytetu ukraińskiego z Wiednia do Pragi.

Prywatny uniwersytet ukraiński [we Lwowie], Czas. 1921 nr 215, 21.10., s. 2. [kronika]. Informacja o planowanym otwarciu prywatnego uniwersytetu i zapisach studentów.

Ruskie agitacje, Czas. 1921 nr 56 11.03., s. 2 [kronika]. Wzmianka o zakazie wydanym przez policję Towarzystwie wykładów naukowych im. Piotra Mohyły. Nie wolno prowadzić wykładów na współczesne tematy ekon.-społ. i przeprowadzać dyskusji po wykładach.

Smutny koniec „Pokucia”, Czas. 1921 nr 247, 28.10., s. 2 [kronika]. Informacja o zamknięciu w Kołomyi tygodnika ukraińskiego pod red. Omeliana Karaszewycza „Pokucie” z powodu długów pisma.

Tajne ukraińskie kursa we Lwowie, Czas. 1921 nr 249, 30.10., s. 2. [kronika]. Informacja o otwarciu ukraińskiego tajnego uniwersytetu we Lwowie pomimo policyjnych represji. Wg doniesień pism ukraińskich zapisy studentów były liczne.

Tajny uniwersytet ukraiński, Czas. 1921 nr 287, 16.12., s. 2. [kronika]. Informacja o aresztowaniu ukraińskich studentów oraz opieczętowaniu lokali w szkole im. Szewczenki oraz w gimnazjum ss. bazylianek, gdzie odbywały się wykłady tajnego uniwersytetu.

Ukraińska Trybuna, Czas. 1921 nr 180, 7.12., s. 2 [kronika]. Informacja o zawieszeniu wydawania pisma „Ukraińska Trybuna” z powodu braku funduszy.

Ukraińska Trybuna, Czas. 1921 nr 287, 16.12., s. 2. [kronika]. Informacja o dzienniku Ukraińska Trybuna, który pomimo zapowiedzi zamknięcia pisma, ukazuje się nadal dzięki znacznym subsydiom.

Uniwersytet Ukraiński w Pradze, Czas. 1921 nr 175, 3.08., s. 2 [kronika]. Wzmianka o otwarciu Uniwersytetu Ukraińskiego.

Wznowienie „„Diła”, Czas. 1921 nr 244, 24.10., s. 2 [kronika]. Informacja o doniesieniu pisma „Ridnyj Kraj” o wznowieniu gazety „Diło”.

 

1922

Fantastyczne plany ukraińskie, Czas. 1922 nr 1, 01. 01, s. 3. Ukraińskie plany doprowadzenia do koronacji Wasyla Habsburga na króla Ukrainy. Wasyl Habsburg ma w imieniu rządu ukraińskiego zaciągać pożyczki. Andrij Makarenko i prof. Szwec wręczyli Wasylowi Habsburgowi nominację na stanowisko „główno komendującego siłami zbrojnymi całej Ukrainy”.

Handel polsko-ukraiński, Czas. 1922 nr 2, 02. 01, s. 3. Intensyfikacja handlu pomiędzy Polską a Ukrainą sowiecką szczególnie w pasie przygranicznym.

O opcyje na Ukrainie, Czas. 1922, nr 3, 04.01 s. 3, Informacja Poselstwa Ukraińskiego o warunkach i możliwościach przyznania obywatelstwa ukraińskiego

Na kogo powołują się sowiety, Czas. 1922. Nr 3, 04. S. 3, Prezydium Rady Ministrów przekazało depeszę zamieszczoną w gazecie „Nowyj Put” w Rydze, w której Prezes Rządu sowieckiej Ukrainy Rakowski twierdzi, że Polska nie dotrzymuje się zobowiązań i działa wbrew interesom Ukrainy przerzucając na jej terytorium bandy powstańców. Rakowski daje do zrozumienia, że akcja „petlurowska” jest popierana przez polskie władze wojskowe. Redakcja potępia jako politycznie nieodpowiedzialne, szkodzące interesowi państwa i graniczące z niepoczytalnością działania partyjne we władzach wojskowych, potwierdzające oskarżenia Rakowskiego.

Echa zamachu na Naczelnika Państwa, Czas. 1922, Nr 4, 05. 01, s. 2, Informacja o przeszukaniach policji w ukraińskich szkołach Lwowa w celu znalezienia wspólników Fedaka. W szkole żeńskiej przy ul. Mochnackiego aresztowano Ostapa Kobierskiego, wspólnika Fedaka. W innych miejscach aresztowano jeszcze 2 wspólników zamachu Koczapskiego i Palija.

Ze spraw ukraińskich, Czas. 1922, Nr 4, 05. 01, s. 3 – 1) Informacja o naradach komunistycznych misji zagranicznych (sowieckich) mająca na celu rozbicie ośrodków emigracji narodów byłego imperium rosyjskiego. Postanowiono założyć większą ilość central związkowych, Postanowiono zasilić finansowo niektóre centrale emigr. m.in. Paryżu i Berlinie; 2) Informacja o wykluczeniu z Ukraińskiej Socjalno-Demokratycznej Partii Mikołaja Hankiewicza za jego działania sprzeczne z zasadami partii; 3) Informacja o numerze Ridnego Kraju oceniającym aktualny stan stosunków polsko-ukraińkich, perspektywę skuteczności ugody polsko-ukraińskiej.

Czas. 1922, Nr 5, 06. 01, s. 2, [kronika] informacja o wypuszczeniu z aresztu prof. Wasyla Szczurata, adwokata Lwa Hankiewicza i studentki Ireny Makuchówny.

Ze spraw ukraińskich, Czas. 1922, Nr 5, 06. 01, s. 3. Informacja o likwidacji instytucji i urzędów byłego rządu Petlury

O traktat handlowy z Ukrainą, Czas. 1922, Nr 5, 06. 01, s. 3. Informacja o wstępnej zgodzie Rządu Ukrainy sowieckiej na traktat handlowy z Polską.

Ukraińskie partie, Czas. 1922, Nr 8, 11. 01, s. 3. Informacje o ukraińskich partiach politycznych, ich orientacjach politycznych oraz organach prasowych. Wg. autora partia Petlury przy pomocy Ententy pragnie obalić władzę sowiecką na Ukrainie. Jej organem jest „Ukrainśka Trybuna” w Warszawie, partia hetmańska z Pawłem Skoropadskim na czele w Berlinie wydaje „Ukrainśke Słowo” a we Wiedniu Lypynśkyj wydaje „Chliborobśką Ukrainę”. Zwolennicy Wasyla Wyszywanego we Wiedniu wydają „Soborną Ukraina”. We Wiedniu pojawiła się partia propagująca sojusz z Francją i Polską , wydaje ona tygodnik „Ukraina”. Partia Hruszewskiego popiera z zastrzeżeniami Sowiecką Ukrainę i wydaje we Wiedniu „Boritesia poborete”. Partia Petruszewycza, stoi na stanowisku samodzielności Galicji, we Wiedniu wydaje „Ukrainśkyj Prapor”. Partia galicyjskich komunistów wydaje we Wiedniu tygodnik „Nasza Prawda” i periodyk „Nasz Stiah”. W Czerniowcach ukr. socjaliści nastawieni bolszewicko wydają „Robotnik”.Ukraińcy w Małopolsce wschodniej dzielą się na 3 obozy: 1. Organizowani przez tzw. Radę Narodową – występują przeciwko Polsce i we Lwowie wydawali „Ukrainśkyj Wisnyk” oraz „Batkiwszczyna”, a obecnie jedynie sympatyzujący z Wyszywanym „Ukrainśkyj Hołos” wychodzący w Przemyślu. 2. Ukraińcy socjaliści zerkający ku bolszewikom wydają „Wpered”. 3. Grupa dążąca do ugody polsko-ruskiej wydaje we Lwowie „Ridnyj Kraj” (red. Mychajło Jackiw)

Układ Petlury z Sawinkowem,Czas. 1922, Nr 9, 12. 01, s. 3. Informacja o treści rzekomego porozumienia pomiędzy Petlurą i Sawinkowem dotyczącego szczegółów powstania na Ukrainie. W razie jakichkolwiek konfliktów arbitrem będzie Naczelnik Państwa J. Piłsudski.

Czas. 1922, Nr 12, 15. 01, s. 3 „Wpered” donosi – polityczny komitet Ukrainy Narodowej wydał manifest, że jedynymi przyjaciółmi narodu ukraińskiego są Polacy i Francuzi. Wrogami są monarchiści rosyjscy, niemieccy, węgierscy, komuniści, III Międzynarodówka i ukr. emigracja.

Położenie ekonomiczne Ukrainy sowieckiej (cz.1) Czas. 1922, Nr 14, 18. 01, s. 1. Informacja o efektach nowej polityki ekonomicznej na Ukrainie. Pojawiły się banki jako nowa instytucja, dawniej znienawidzona. Stan gospodarki jest zły i szuka ona ratunku w reformach. System ekonomiczny zbankrutował, ale zachód nie kwapi się inwestować w sytuacji niepewności politycznej i wobec deklaracji Lenina.

Położenie ekonomiczne Ukrainy sowieckiej (cz.II) Czas. 1922, Nr 15, 19. 01, s. 1. Kontynuacja opisu procesów ekonomicznych na Sow. Ukrainie.

Rejestracja akademików Czas. 1922, Nr 17, 21. 01, s. 2. Informacja o rejestracji studentów szkół wyższych w celu eliminacji elementów kontrrewolucyjnych.

Wystąpienia przeciw Chomiszynowi Czas. 1922, Nr 18, 22. 01, s. 2. [kronika] informacja o doniesieniu z pisma „Ukrainśkyj Hołos” o krytyce działań bpa stanisławowskiego Hryhorija Chomyszyna w sprawie wprowadzenia nowego kalendarza i propagandy celibatu duchowieństwa.

Nowy gabinet rządu Petlury Czas. 1922, Nr 18, 22. 01, s. 2. [kronika] informacje z „Ukrainśkiej Trybuny” o nowym składzie rządu Petlury i o mianowaniu Andrzeja Lewickiego premierem.

Rewizje wśród działaczy ukraińskich Czas. 1922, Nr 19, 23. 01, s. 2. [kronika] Policja przeprowadziła rewizje wśród lwowskich intelektualistów ukraińskich m.in. dra Okpysza. M. Czubatego, prof. Jackewycza i skonfiskowała szereg broszur.

Znów Machno Czas. 1922, Nr 19, 23. 01, s. 2. [kronika] Machno prosi rząd Ukrainy sowieckiej o zgodę na powrót. Odpowiedź negatywna.

Rewizje policji Czas. 1922, Nr 22, 27. 01, s. 2. [kronika] Informacja o rewizjach w ukraińskich towarzystwach „Kutok prawnykiw” i „Medyczna Hromada” i konfiskacie literatury.

Zamach na Szeptyckiego Czas. 1922, Nr 22, 27. 01, s. 2. [kronika] w Ameryce dokonano zamachu na Szeptyckiego. (brak innych danych na temat).

(Dr. W.) Polityka obrządków Czas. 1922, Nr 23, 28. 01, s. 2-3. Kwestia misji polskiej w Rosji i polityki wobec obrządków w Polsce. Krytyka tezy iż duchowieństwo polskie nie nadaje się do pracy w Rosji bo jest wrogo nastawione do Rosjan. Szeptycki, postrzegany na Zachodzie jako potencjalny misjonarz, w oczach Polaków jest przede wszystkim politykiem i jego kler będzie uprawiał swoją antypolską politykę. Cdn.

Socjaliści o autonomii Wsch[odniej]. Galicji. Czas. 1922, Nr 23, 28. 01, s. 1. Informacja o przyjęciu przez PPS projektu nt. szerokiej autonomii Galicji Wschodniej autorstwa Niedziałkowskiego. Projekt wyraźnie odrzucają socjaliści lwowscy.

Czas. 1922, Nr 23, 28. 01, s. 2. [kronika] informacja o tym, że „Ridnyj kraj” życzy sobie jak najszybszego rozstrzygnięcia kwestii autonomii Galicji Wschodniej.

Teror sowiecki na Podolu. Czas. 1922, Nr 23, 28. 01, s. 2. [kronika], Informacje z Płoskirowa o rozstrzeliwaniach właścicieli ziemskich, młynarzy i Żydów za handel końmi z Polską.

Czas. 1922, Nr 24, 29. 01, s. 2. [kronika]. Informacja o ataku gazety „Wpered” na bpa stanisławowskiego Hryhorija Chomyszyna za popieranie celibatu duchowieństwa.

Odezwa senatu Uniwersytetu lwowskiego. Czas. 1922, Nr 23, 28. 01, s. 2. [kronika]. Informacja o odezwie senatu do prasy, aby nie napadała na profesorów uniwersytetu za ich poglądy w kwestii ruskiej. „Kurier Polski” zaatakował profesorów Walberga i Backa.

Teror i drożyzna w bolszewii. Czas. 1922, Nr 24, 29. 01, s. 2. [kronika]. Informacja z „Gazety wieczornej” o terrorze w Płoskirowie, rozstrzeliwaniach, brakach w zaopatrzeniu i drożyźnie.

Teror za Zbruczem. Czas. 1922, Nr 27, 02. 02, s. 1. Informacja o terrorze, aresztowaniach w rejonie Żytomierza za rzekomą przynależność do sztabów powstańczych. W Kamieńcu Podolskim rozstrzelano 40 studentów i 60 inteligentów za popieranie organizacji antysowieckich.

Handel z Ukrainą. Czas. 1922, Nr 27, 02. 02, s. 1. Informacja o przygotowaniach do traktatu handlowego z Ukrainą sowiecka.

Wpered zdemaskowany. Czas. 1922, Nr 27, 02. 02, s. 2. [kronika] Według prasy ukraińskiej Rakowski w Charkowie podał, że lwowski „Wpered” prowadzi zawziętą kampanie antypetlurowską. Trocki w Kamieńcu Podolskim publicznie uznał, że „Wpered” jest gazetą komunistyczną

(Dr W.) Polityka obrządków. Czas. 1922, Nr 27, 02. 02, s. 2-3. (cd) Omawia sytuację prawosławnych w Polsce, postuluje stworzenie fakultetu teologii prawosławnej. Krytykuje działalność misyjną duchowieństwa grecko-katolickiego, gdyż jest to działalność polityczna. Domaga się jej ograniczenia ze strony państwa i Kościoła. Postuluje utworzenie uniwersytetu ukraińskiego z dala od „dzierżawy” ukraińskiej, nie tworzyć centrum ukraińskiego we Lwowie. Proponuje utworzenie uniwersytetu ukraińskiego w Warszawie oraz powołanie przy nim fakultetów teologii prawosławnej i grecko-katolickiej.

Wieści z Kijowa. Czas. 1922, Nr 27, 02. 02, s. 3. Doniesienie o zmianach w Kijowie. Poprawia się zaopatrzenie, trwa drożyzna. Bogatymi stali się komuniści i sowbury czyli tzw. sowiecka burżuazja. W Kijowie żyją 4 grupy: komuniści, Moskale, Ukraińcy i Żydzi. Bieda inteligencji, młodzież żydowska przeszła do komunistów. Ukraińcy to druga kategoria ludzi w mieście. Otwarte teatry, ale brakuje aktorów, którzy bądź wyjechali bądź ich rozstrzelano. Kwitnie „młoda” literatura na służbie komunizmu. Nie drukuje się książek, beletrystyki ani podręczników naukowych. Nauka w szkołach wyższych odbywa się w mieszkaniach profesorów. Odbył się strajk pedagogów pod kierownictwem Łunoczarskiej, którą wyrzucono za to z partii. Władze udzieliły zapomogi pedagogom.

[b.t.] [kronika], Czas. 1922, Nr 30, 05. 02, s. 2 - Doniesienie za „Ukrainśkym Hołosem”, organem Wasyla Wyszywanego. Nie ma mowy o pozostaniu Galicji w granicach Polski nawet w formie luźnej federacji, a tym bardziej autonomii. „Niestworzone wręcz brednie o położeniu Ukraińców w Polsce”.

(A.W.) Uchwały Ukraińców. Czas. 1922, Nr 31, 08. 02, s. 3. Relacja ze III międzypartyjnego zjazdu Ukraińców. Brali w nim udział przedstawiciele partii ludowej, radykalnej i chrześcijańsko-demokratycznej. Informacja o uchwałach zjazdu. Uchwały: 1. Rząd Petruszewycza jest jedynym reprezentantem politycznym. 2. Protest wobec polskiej okupacji Galicji. 3. Entanta nie wywiązuje się z obowiązku załatwienia sprawy prawnego stanowiska Galicji. 4. Galicja nie ma obowiązku płacenia daniny na rzecz stabilizacji polskiego budżetu.

Ukraińcy przeciw daninie Czas. 1922, Nr 35, 12. 02, s. 2. [kronika]. Informacja o III zjeździe Ukraińców i o podjętej uchwale o nie płaceniu daniny.

Akt oskarżenia przeciw Fedakowi. Czas. 1922, Nr 35, 12. 02, s. 2. [kronika]. Informacja o sporządzeniu przez prokuraturę aktu oskarżenia przeciw Stefanowi Fedakowi i jego towarzyszom o usiłowanie zabójstwa Naczelnika państwa i wojewody lwowskiego.

List Hruszewskiego do Rakowskiego. Czas. 1922, Nr 39, 17. 02, s. 2. [kronika]. Za „Boritesia Poborete” informacja o liście otwartym Hruszewskiego do Rakowskiego z zachętą do budowy sowieckiej Ukrainy i obrony jej przed przewrotem ze strony reakcji. Hruszewski przejął już ideologię sowiecką.

Za agitację antypaństwową. Czas. 1922, Nr 39, 17. 02, s. 3. Informacja o rewizjach wśród nauczycieli ukraińskich we Lwowie i konfiskacie książek i broszur.

Ukraińcy na uniwersytecie w Pradze. Czas. 1922, Nr 43, 22. 02, s. 2 [kronika]. „Wpered” donosi o podziale i scysjach wśród studentów ukraińskich, którzy podzielili się na socjalistyczną „gminę dragomanowską” i monarchistów „Siczi”.

Rokowania Petlury z bolszewikami (?). Czas. 1922, Nr 45. 24. 02, s. 1. Informacja za „Ukrainśką Trybuną” o rzekomych kontaktach Petlury z bolszewikami w sprawie jego ewentualnego powrotu na Ukrainę.

Ukraińcy przeciw Piusowi XI. Czas. 1922, Nr 45, 24. 02, s. 3. Informacja o artykule „Hromadskoho Wisnyka”, który negatywnie ocenia nowego papieża za jego brak obiektywizmu w kwestii ukraińskiej i aprobatę dla prześladowań religijnych na Kresach ze strony Kościoła polskiego (tzn. rzym-kat).

Sprawa Fedaka. Czas. 1922, Nr 46, 25. 02, s. 2. Informacja o powrocie z Warszawy prokuratorów, którzy zawieźli akt oskarżenia.]

Rakowski w Warszawie. Czas. 1922, Nr 47, 26. 02, s. 1. Informacja o pobycie w Warszawie Krzysztofa Rakowskiego, prezesa rad ludowych Ukrainy.

Kurier Wyszywanego. Czas. 1922, Nr 47, 26. 02, s. 2 [kronika]. Informacja o wypuszczeniu z aresztu kuriera Wasyla Wyszywanego i 3 studentów aresztowanych w związku ze sprawą Fedaka.

Odjazd Rakowskiego. Czas. 1922, Nr 48, 27. 02, s. 1. Informacja o wyjeździe Rakowskiego do Berlina.

Oddanie Domu Narodowego Starorusinom. Czas. 1922, Nr 48, 27. 02, s. 2. [kronika] Województwo lwowskie zwróciło Starorusinom Dom Narodowy i Instytut Stauropigialny, przekazane Ukraińcom przez gen Colarda w 1915 r. Informacja o procesach sądowych w tej sprawie.

Na Ukrainie Naddnieprzańskiej. Czas. 1922, Nr 48, 27. 02, s. 2. [kronika] Informacja o pogróżkach powstańców, że oprócz komunistów będą mordować także gości zagranicznych i wszystkich obcych, którzy najeżdżają na Ukrainę.

Redukcja urzędów Petlury. Czas. 1922, Nr 51, 03. 03. s. 2, [kronika]. Informacja za „Wpered” o redukcji urzędników rządu Petlury w Tarnowie.

Granica na Zbruczu. Czas. 1922, Nr 51, 03. 03. s. 2, [kronika] Informacja patrolowaniu granicy na Zbruczu przez konnicę bolszewicką. Bolszewicy rozstrzeliwują zwolenników powstania.

Proces Fedaka. Czas. 1922, Nr 52, 04. 03. s. 2, [kronika] Informacja o wyborze obrońcy moskwofila w procesie Fedaka.

Śmierć Kiweluka. Czas. 1922, Nr 52, 04. 03. s. 2, [kronika] Informacja o śmierci Jana Kiweluka, sędziego z ramienia Rusinów, wrogo ustosunkowanego do państwa polskiego.

Petlurowcy w Rumunii. Czas. 1922, Nr 52, 04. 03. s. 3. Doniesienie za pismami z Czerniowiec o przygotowaniach Petlury do działań wojskowych. Oddziały miałby uzbroić rząd Rumunii.

Neue freie Presse o Galicji wschodniej. Czas. 1922, Nr 53, 05. 03. s. 2, [kronika] Omówienie artykułu o Galicji wschodniej. „NfP” twierdzi, że Polska nie może oddać Galicji, a Rusinom żyje się tam dobrze.

Agitacja we wschodniej Małopolsce. Czas. 1922, Nr 53, 05. 03. s. 3, Agitacja wśród Rusinów, aby nie płacić daniny państwowej.

Kongres Ukraiński we Wiedniu. Czas. 1922, Nr 53, 05. 03. s. 3, Informacja za „Wpered” o kongresie politycznym we Wiedniu i o sporze o to, aby pojęciem „okupacja” objąć nie tylko tereny ukraińskie pod sowietami, ale także znajdujące się w granicach innych państw.

Zawieszenie Rusi. Czas. 1922, Nr 57, 10. 03. s. 2 [kronika], Informacja o zawieszeniu przez policję wydawania starorusińskiego pisma „Ruś” za tendencje antypolskie. „Ruś” była ideowo bliska do pism ukraińskich, a daleka od starorusińskich.

Głód w Rosji. Czas. 1922, Nr 57, 10. 03. s. 3, Informacje o wzroście liczby głodującej ludności Ukrainy.

Sprawa Fedaka. Czas. 1922, Nr 58, 11. 03. s. 2, [kronika] Wzmianka o wypuszczeniu 8 ukraińskich studentów aresztowanych w związku ze sprawą Fedaka.

Księża ruscy przeciw Polsce. Czas. 1922, Nr 59, 12. 03. s. 2, [kronika] Informacja o zjeździe księży unickich we Lwowie i ich wrogiej postawie wobec państwa polskiego.

Wznowienie dziennika ruskiego. Czas. 1922, Nr 59, 12. 03. s. 2, [kronika] Zawieszona „Ukraińska Trybuna” zostanie wznowiona pod nowym tytułem „Nowa Trybuna”.

Ostrzeżenie. Czas. 1922, Nr 59, 12. 03. s. 2, [kronika] Policja ostrzega redakcję „Wpered”, że jeżeli dziennik nadal będzie występował przeciwko Polsce, zostanie zamkniety.

Rokowania handlowe polsko-sowieckie. Czas. 1922, Nr 60, 13. 03. s. 1. Rokowania nie doszły do skutku, gdyż delegacja sowiecka obchodziła rocznicę śmierci Szewczenki.

Rumunia a Petlura. Czas. 1922, Nr 61, 15. 03. s. 3, Rumunia dementuje informacje o pomocy dla Petlury. Jest to sowiecki pretekst do koncentracji wojsk na granicy.

Aresztowania Ukraińców. Czas. 1922, Nr 71, 26. 03. s. 2, [kronika] we Lwowie przeprowadzono aresztowania wśród studentów ukraińskich pod zarzutem zbrodni stanu (działalność antypaństwowa).

Niebezpieczeństwo z za Zbrucza. Czas. 1922, Nr 72, 29. 03. s. 2, [kronika]. Informacja o napływie głodującej ludności z Ukrainy do Rosji.

Doniesienia z Wołynia. Czas. 1922, Nr 72, 29. 03. s. 3. Sytuacja na Wołyniu poprawia się. Ludność garnie się do wojska w obawie przed inwazją bolszewików.

Rewizje we Lwowie. Czas. 1922, Nr 74, 31. 03. s. 2, [kronika] Informacja o rewizjach w mieszkaniach działaczy ukraińskich m.in. Ochrymowicza i Hawryka.

Tiutiunnyk restauratorem Czas, 1922, Nr 75, 01 04, s. 2 [kronika] Informacja za „Słowem Polskim”, że ataman Tiutiunnyk uciekł do Lwowa i tam otworzył restaurację. Informacja o charakterze ironicznym.

Nowy rząd ukraiński (?!), Czas, 1922, Nr 76, 02 04, s. 3, Informacja o tym, że podobno Wasyl Wyszywany utworzył w Rumunii nowy rząd ukraiński.

Dr Hankiewicz przed sądem Czas, 1922, Nr 77, 03 04, s. 2. [kronika] Informacja o procesie i skazaniu dr Hankiewicza we Lwowie za obrazę policjantów.

Zawieszenie Wperedu Czas, 1922, Nr 77, 03 04, s. 2. [kronika] Informacja o zawieszeniu przez policję wydawania we Lwowie socjalistycznego „Wperedu” oraz cofnięciu zgody na wydawanie nowego dziennika „Czas”.

Rozwiązanie stowarzyszenia akademików ukraińskich, Czas, 1922, Nr 80, 07 04, s. 2. [kronika] Informacja o rozwiązaniu przez policję stowarzyszenia akademików ukraińskich Krużok prawnykiw.

W miejsce Wperedu, Czas, 1922, Nr 80, 07 04, s. 2. [kronika] Na miejsce rozwiązanego „Wpered” we Lwowie zaczęło wychodzić pismo „Nasza meta”.

Rewizje wśród Ukraińców, Czas, 1922, Nr 80, 07 04, s. 2. [kronika] Informacja o przeprowadzonych we Lwowie rewizjach wśród inteligencji ukraińskiej.

Głód na Ukrainie, Czas, 1922, Nr 82, 09 04, s. 2. List konsula polskiego z Charkowa, który opisuje tragedię głodu na wschodzie Ukrainy, przypadki ludożerstwa oraz brak realnych możliwości pomocy potrzebującym Polakom.

St. St. Watykan a Bliski Wschód, Czas, 1922, Nr 84, 12 04, s. 2. Katolicyzm w Rosji a kwestia Unii oraz udział Kościoła unickiego Galicji w misji w Rosji. Ocena grekokatolicyzmu galicyjskiego jako wojującego nacjonalizmu religijnego, przenoszącego swój antypolonizm na grunt stosunków Rosja – katolicyzm. To wyznanie nie może stać się narzędziem katolicyzacji Rosji, gdyż jego nacjonalizm go dyskryminuje. Państwo polskie musi czujnie obserwować antypaństwowe działania hierarchii i duchowieństwa greckokatol.

Uwięzienie atamana Machny, Czas, 1922, Nr 84, 12 04, s. 2. [kronika] Informacja za PAT o ucieczce i ponownym aresztowaniu Machny w Rumunii.

O ruskie metryki, Czas, 1922, Nr 90, 21 04, s. 2. [kronika] Duchowni greckokatoliccy we Lwowie nie chcą wydawać metryk w języku polskim, za co są karani finansowo.

R. Dmowski o wyzwoleniu Ukrainy, Czas, 1922, Nr 93, 24 04, s. 1. „Hromadskyj Wisnyk” podał list R. Dmowskiego do „Diła”, w którym zachęca Ukraińców do walki o niepodległość Ukrainy w obliczu zbliżającego się konfliktu austriacko-rosyjskiego (list z roku 1909). Redakcja podkreśla, że treść listu przeczy ogólnym tezom endecji. Treść listu: „W przekonaniu, że wielce szanowna Redakcja jako organ narodowej partii ukraińskiej, zechce wziąć pod uwagę artykuł p.t. „Z literatury politycznej”, którą w krótkim streszczeniu podaję, oraz wobec zbliżającego się konfliktu między Austryą a Rosyą, ośmielam się uczynić uwagę: studiując ruch ukraiński przyszło mi na myśl, aby Rusini na Ukrainie również pomyśleli o swojej niezależności i czyby na wypadek przewidzianego konfliktu nie postarali się urzeczywistnić odbudowy Ukrainy. Sądzę, że naród blisko 20 milionowy byłby w możności pomyśleć o tym, tem bardziej że solidarności u was nie brakuje. Ja z Wami solidaryzuję się, jakkolwiek z polityką waszą nie mogę się solidaryzować. Byłby czas aby wasz naród zechciał dać dowód swojej żywotności i czas, aby rozjątrzenie między waszym bratnim narodem polskim a wami ustało, a wtedy podniesiemy sztandar za naszą i waszą wolność. Są to słowa Polaka, sprzyjającego narodowi waszemu i ubolewającego nad wspólną nienawiścią”. (Lisko, 6 grudnia 1909).

Ataman Machno we Lwowie, Czas, 1922, Nr 94, 26 04, s. 2. Informacja o przybyciu do Lwowa atamana Machny i o jego kiepskim stanie zdrowia.

Ataman Machno, Czas, 1922, Nr 95, 27 04, s. 2. Barwny opis przybycia do Lwowa atamana Machny. Przypomnienie jego partyzanckiej walki oraz legendy niezwyciężonego bohatera w walce z wielkoruską bolszewią na Ukrainie. Opłakany stan obecny i kalectwo Machny.

R. Dmowski o wyzwoleniu Ukrainy, Czas, 1922, Nr 99, 01 05, s. 3. Tekst listu R. Dmowskiego do redakcji „Czasu”, dementującego podany wcześniej w „Hromadśkym Wisnyku” list. Dmowski stwierdza, że nigdy podobnego listu nie pisał i ktoś się pod niego podszył.

Oporni parochowie, Czas, 1922, Nr 101, 04 05, s. 2. [kronika] informacja o aresztowaniu na 24 godz. parocha w Kupnowicach za pisanie metryk w języku ruskim.

Osadnictwo na kresach a reforma rolna, Czas, 1922, Nr 105, 11 05, s. 2. [kronika] Wł. Studnicki stwierdził na odczycie, że jedynie osadnictwo polskie na kresach jest w stanie uczynić z Polski mocarstwo.

O Wilno i Galicję wschodnią, Czas, 1922, Nr 106, 12 05, s. 1. Informacja o odrzuceniu przez mocarstwa zapraszające na konferencję w Genui zażalenia rządu ukraińskiego w sprawie Galicji i niepodległości Ukrainy.

Z bolszewickiego piekła, Czas, 1922, Nr 106, 12 05, s. 3. Za „Hromadśkym Wisnykiem” doniesienia o strasznym głodzie na Ukrainie, o wypadkach kanibalizmu oraz o wymarciu całych miasteczek i okolic.

Sprawa Litwy i Galicji wschodniej, Czas, 1922, Nr 107, 13 05, s. 1. Omówienie propozycji Anglii, aby kwestię wschodnich granic Polski omówić na konferencji w Genui. Nie ma podstaw, aby obawiać się takiego omówienia. Decyzja nie leży w gestii konferencji ale Ligi Narodów.

Uregulowanie kwestii wileńskiej, Czas, 1922, Nr 110, 17 05, s. 1. Informacja o wyłączeniu kwestii Wilna i Galicji wschodniej z programu konferencji w Genui.

Agitacja Ukraińców, Czas, 1922, Nr 112, 19 05, s. 3. Informacja za „Gazetą codzienną”, że szerzące się wypadki podpaleń w Małopolsce wschodniej są efektem agitacji ukraińskiej.

Napad Ukraińców na min. Skirmunta, Czas, 1922, Nr 117, 25 05, s. 3. Doniesienie o obrzuceniu jajami w Wiedniu min. Skirmunta przez 3 Ukraińców, podających się za oficerów.

Na Ukrainie sowieckiej, Czas, 1922, Nr 118, 26 05, s. 1. Doniesienie o rabowaniu kościołów katolickich na Ukrainie, o terrorze z tym związanym wśród ludności polskiej oraz ucieczce Polaków do Polski.

Internowanie Machny, Czas, 1922, Nr 119, 28 05, s. 2. [kronika] informacja o internowaniu Machny w obozie w Strzałkowie

Skirmunt o granicach wschodnich, Czas, 1922, Nr 120, 29 05, s. 1. Streszczenie wywiadu dla „Wiener Allgemeine Zeitung” na temat granic wschodnich. Skirmunt deklaruje szeroką swobodę rozwoju narodowościowego i kulturalnego dla Rusinów Galicji Wschodniej.

Echa napadu na min. Skirmunta, Czas, 1922, Nr 120, 29 05, s. 2, [kronika] Uczestnikami napadu na min. Skirmunta we Wiedniu byli ukraińscy oficerowie tzw. zachodnio-ukraińskiej armii, związani z rządem Petruszewycza.

Wł. Studnicki, Ziemie wschodnie jako czynnik gospodarki narodowej Polski, Czas, 1922, Nr 120, 29 05, Dodatek ekonomiczny. Tekst referatu wygłoszonego w Towarzystwie Ekonomicznym w Krakowie. Główna teza: należy dokonać szybkiej kolonizacji polskiej ziem wschodnich w celu wzmocnienia polskości tych ziem oraz wzrostu potencjału ekonomicznego Polski. Postuluje kolonizację ekonomiczną a nie wojskową, która nie przynosi efektów gospodarczych.

Sprawa wschodnich granic, Czas, 1922, Nr 125, 04 06, s. 1. Artykuł poświęcony sprawozdaniu w Sejmie min. Skirmunta, omawiający aktualny stan i działania w sprawie uznania przez Ligę Narodów wschodniej granicy RP.

Zamachy na Ukrainie, Czas, 1922, Nr 126, 05 06, s. 1, Doniesienie za „Gazetą Lwowską” o licznych przypadkach band powstańców antybolszewickich na sowieckiej Ukrainie. M.in. koło Winnicy wysadzono w powietrze magazyny amunicji.

Handel skarbami kościelnymi, Czas, 1922, Nr 126, 05 06, s. 1. Informacja o pojawieniu się w handlu nadgranicznym dóbr pozyskanych z rabunku kościołów i cerkwi na sow. Ukrainie.

Umowa kolejowa z Ukrainą, Czas, 1922, Nr 126, 05 06, s. 1. Informacja o zawarciu porozumienia o ruchu kolejowym między Wołoczyskami i Podwowłoszyskami.

Walka między Ukraińcami a starorusinami, Czas, 1922, Nr 129, 10 06, s. 2, [kronika]. Napad na Instytut Stauropigialny we Lwowie został dokonany przez ukraińskich studentów i miał charakter polityczny, a nie rabunkowy.

Wymierająca Ukraina, Czas, 1922, Nr 130, 11 06, s. 2. Obszerna informacja o głodzie na Ukrainie radzieckiej. Najbardziej dotknięte jest nim 5 guberni wschodniej Ukrainy. Głodem dotkniętych jest ponad 3.7 mln ludności, W niektórych miastach i regionach wymarło już z głodu 50 % ludności. Władze sowieckie bardzo nieskutecznie pomagają głodującym i traktują to jako pretekst do walki politycznej i podnoszenia podatków.

Z emigracji ukraińskiej, Czas, 1922, Nr 131, 12. 06, s. 2 [kronika]. Informacja za „Kurierem Polskim” o liście otwartym Prokopowycza dementującego pogłoski o utworzeniu grupy wśród emigracji ukraińskiej, zorientowanej na współpracę z sow. Ukrainą.

Stosunki polsko-ukraińskie, Czas, 1922, Nr 131, 12. 06, s. 3, Poseł Ukrainy w Polsce podczas pobytu w Charkowie oświadczył, że stosunki polsko-ukraińskie stają się coraz bardziej normalne. Świadczą o tym nowe umowy o ruchu kolejowym oraz handlu.

Megale Ekklesia, Czas, 1922, Nr 132, 14 06, s. 2, Informacja o rozbiciu i słabości Kościołów prawosławnych w Rosji i Grecji oraz wzmianka o staraniach prof. Ohijenki o utworzenie na południu Rosji „cerkwi ukraińskiej” z językiem ukraińskim i niezależnej od patriarchatu moskiewskiego.

Autokefalia Kościoła prawosławnego w Polsce, Czas, 1922, Nr 134, 16 06, s. 1. Zjazd biskupów prawosławnych w Polsce 15. 06 przyjął deklarację o autokefalii Kościoła prawosławnego w Polsce.

Rozwiązanie zgromadzenia, Czas, 1922, Nr 135, 18 06, s. 2, [kronika]. Informacja o rozwiązaniu przez policję zgromadzenia partii staroruskiej, gdyż podczas zjazdu w przemówieniach dominował ton antypolski.

Proces Fedaka, Czas, 1922, Nr 151, 08 07, s. 2, [kronika] Informacja o zaplanowanym rozpoczęciu procesu we wrześniu.

Z Wołynia, Czas, 1922, Nr 152, 09 07, s. 3, Informacja o stanie gospodarki i zniżce cen spowodowanej znacznym brakiem gotówki na Ukrainie radzieckiej. Kwietnie handel towarami.

Z bolszewickiego Wołynia, Czas, 1922, Nr 153, 10 07, s. 3, Chaotyczna sytuacja gospodarcza na Ukrainie, liberalizacja i odchodzenie od zasad komunizmu. Kwitnie handel wszystkim, nawet tym za co jeszcze zimą rozstrzelali tysiące ludzi.

W sprawie wschodniej Małopolski, Czas, 1922, Nr 156, 14 07, s. 1, Polityka polska musi bronić tezy, iż Małopolska wsch. jest częścią Polski, a Konstytucja gwarantuje wszystkie prawa Ukraińcom. Rozważa różne uregulowania prawne statusu mniejszości ukraińskiej na tym terenie.

Przechwycenie transportu dynamitu, Czas, 1922, Nr 156, 14 07, s. 2, [kronika]. We Lwowie przechwycono transport bolszewickiego dynamitu dla bojówki ukraińskiej.

Cholera i tyfus na Ukrainie, Czas, 1922, Nr 158, 16 07, s. 2, [kronika]. Informacja PAT o szerzącej się epidemii cholery i tyfusu na sow. Ukrainie

Ucieczka internowanych Ukraińców, Czas, 1922, Nr 160, 19 07, s. 2, [kronika] Informacja o ucieczce z miejsca pracy grupy internowanych Ukraińców. Błąkają się oni po wsiach. Policja poszukuje ich i odstawia do Krakowa.

O uregulowanie kwestii Galicji wschodniej, Czas, 1922, Nr 167, 27 07, s. 1. Informacja o wniosku do Sejmu, aby ten zobowiązał rząd do wniesienia projektu ustawy o samorządzie województw o mieszanej ludności.

Samorząd dla Galicji wschodniej, Czas, 1922, Nr 169, 29 07, s. 1, Omówienie dyskusji parlamentarnej na temat projektu ustawy o samorządzie wojewódzkim i ewentualnej autonomii.

Rozprawa przeciwko St. Fedakowi, Czas, 1922, Nr 169, 29 07, s. 2, [kronika] Informacja o dacie procesu Fedaka.

Rozwój kresów, Czas, 1922, Nr 181, 12 08, s. 1-2, Omówienie sytuacji na kresach z uwzględnieniem sytuacji mniejszości narodowych i ich postawy do obecnego państwa i jego polityki. Należy zwrócić uwagę na stan oświaty i zmiany w świadomości politycznej.

Projekt uregulowania sprawy Małopolski wschodniej, Czas, 1922, Nr 183, 14 08, s. 1, Informacja o pracach nad projektem ustawy w sprawie Małopolski wsch. Proponuje się m.in. powołanie rady wojewódzkiej z sekcjami polską i ukraińską. Ma być wydział ukraiński w Ministerstwie oświaty. W Radzie Ministrów ma być stale jeden minister Ukrainiec.

Wymierająca Odessa, Czas, 1922, Nr 186, 19 08, s. 2, [kronika] Informacja o tym, że w Odessie głoduje 90% mieszkańców

Konkurent do Galicji wschodniej, Czas, 1922, Nr 186, 19 08, s. 2. Informacja o bolszewickiej działalności Gorkiego i barbarzyństwie tej polityki. Kończy się stwierdzeniem, że jeśli Galicja odpadnie od Polski, to przesunie się tutaj granica cywilizacji bolszewicko-azjatyckiej.

Pomnik ofiar zbrodni ukraińskich, Czas, 1922, Nr 189, 23 08, s. 2 [kronika] Informacja o decyzji budowy w Kołomyi pomnika ofiar polskich, zamordowanych przez Ukraińców w latach 1918-1919.

O nauczycieli Ukraińców, Czas, 1922, Nr 192, 26 08, s. 2 [kronika] Informacja o zwolnieniach nauczycieli Ukraińców rzekomo ze względu na narodowość. Prawdziwy powód zwolnień to ich niski poziom edukacji lub słabe wyniki w pracy.

Rozprawa Fedaka, Czas, 1922, Nr 197, 01 09, s. 2 [kronika] Informacja o zakończeniu przygotowań do rozprawy Fedaka i jego towarzyszy we Lwowie. Sprawa ujawnia szerokie powiązania grupy Fedaka z rządem Petruszewicza, a zamach miał na celu wywołanie ogólnonarodowych rozruchów.

Zamachy ukraińskie, Czas, 1922, Nr 198, 02 09, s. 2 [kronika] Informacja o zrywaniu drutów telefonicznych przez bandy ukraińsko-bolszewickie w okolicach Żółkwi.

Wykopaliska archeologiczne na Wołyniu, Czas, 1922, Nr 198, 02 09, s. 2 [kronika] Informacja za pismem „Ridnyj Kraj” o znaleziskach archeologicznych na Wołyniu.

Próby teroru ukraińskiego, Czas, 1922, Nr 199, 03 09, s. 1 Informacja o wypadkach terroru politycznego w Galicji ze strony ugrupowań ukraińskich oraz decyzji „szerszego komitetu ukraińskiego” we Lwowie, który negatywnie ustosunkował się do udziału Ukraińców w wyborach oraz do projektu ustawy o samorządzie terytorialnym. Policja dokonała rewizji i przesłuchań.

„Diło”, Czas, 1922, Nr 199, 03 09, s. 2 [kronika]. Informacja o wznowieniu po 4 latach przerwy wydawania „Diła”, obecnie organu Ukraińskiej partii pracy.

Sabotaże ukraińskie, Czas, 1922, Nr 200, 04 09, s. 2 [kronika] Informacja o kolejnym sabotażu ukraińskim w Jaworowie.

Ukraińskie sabotaże, Czas, 1922, Nr 201, 06 09, s. 2 [kronika] Informacja o sabotażach ukraińskich w powiecie Kamionka Strumiłowa.

Powstańcy ukraińscy, Czas, 1922, Nr 202, 07 09, s. 3 Informacja o przejściu granicy przez oddział powstańców ukraińskich atamana Orjewa, walczących z bolszewikami pod Husiatynem. Oddział rozbrojono. Spodziewane są inne takie oddziały.

Powstańcy ukraińscy, Czas, 1922, Nr 203, 08 09, s. 2 [kronika] Informacja z Tarnopola o walkach powstańców ukraińskich za Zbruczem oraz o przejściu grupy na stronę polską.

Przed wyborami w Małopolsce wschodniej, Czas, 1922, Nr 204, 09 09, s. 1. Omówienie stanu akcji propagandowej w Małopolsce, ataków terroru oraz konieczności intensyfikacji pracy agitacyjnej wśród ludności ruskiej.

Straszny list, Czas, 1922, Nr 204, 09 09, s. 3. Treść prywatnego listu, opisującego koszmar głodu oraz epidemii tyfusu i cholery na Ukrainie.

Rusini w wyborach, Czas, 1922, Nr 205, 11 09, s. 3 Informacja za „Diłem”, o bojkocie udziału w wyborach parlamentarnych przez wszystkie organizacje ukraińskie.

1 766 118 egzekucji, Czas, 1922, Nr 206, 13 09, s. 2 [kronika] tyle wedle oficjalnych danych wykonano egzekucji w Rosji radzieckiej od 1917 roku.

Ludgard Grocholski, Sekty na Ukrainie (cz. I) Czas, 1922, Nr 206, 13 09, s. 2. Obszerny tekst o życiu religijnym Ukrainy i różnych wpływach: główne ruchy sektowe i ich wpływ na kulturę. Podkreśla odmienne losy religii na Ukrainie niż w Rosji.

Ludgard Grocholski, Sekty na Ukrainie (cz. II) Czas, 1922, Nr 207, 14 09, s. 2. Kontynuacja tekstu o życiu religijnym Ukrainy. Znaczenie unii i prawosławia dla kultury ukraińskiej.

Sprawa wschodniej Galicji, Czas, 1922, Nr 208, 15 09, s. 1. Omówienie przyjętego projektu rządowego ustawy o samorządzie terytorialnym dla Galicji oraz o walkach politycznych wokół projektu (przewiduje stworzenie kurii narodowych, samorząd szkolny i finansowy, uniwersytet ukraiński itd.).

Ludgard Grocholski,Sekty na Ukrainie (cz. III) Czas, 1922, Nr 208, 15 09, s. 2. Kontynuacja tekstu o życiu religijnym Ukrainy i obecności różnych sekt (sztundyści i szałapuctwo). Wzmianka o religijności Tarasa Szewczenki, jego umiłowaniu ewangelicznej prostoty i miłości. Pozytywny wpływ sekt na rozwój pieśni ukraińskich i sztuki ludowej. Cytat ze starej dumy lirniczej.

Ludgard Grocholski, Sekty na Ukrainie (cz. IV zakończenie) Czas, 1922, Nr 209, 16 09, s. 2-3. Obszerne wyliczenie różnych sekt działających na Ukrainie, ich poglądach, oraz wpływach. Pozytywny wpływ sekt na poziom życia etycznego ludzi.

Projekt samorządu dla 3 województw wschodniej Małopolski. Czas, 1922, Nr 211, 18 09, s. 1. Omówienie projektu rządowego ustawy o samorządzie, podkreślające możliwości nadania autonomii tym województwom i znaczenie tej kwestii dla pozycji międzynarodowej Polski.

Przed procesem Fedaka, Czas, 1922, Nr 211, 18 09, s. 2. [kronika] Informacja o akredytacjach prasowych na proces Fedaka.

Bojkot „Diła”, Czas, 1922, Nr 211, 18 09, s. 2. Organizacje żydowskie ogłosiły bojkot „Diła” za umieszczony tam tekst, grożący Żydom pogromami za udział w zbliżających się wyborach parlamentarnych.

Odroczenie rozprawy przeciwko Fedakowi, Czas, 1922, Nr 213, 20 09, s. 2. [kronika] Informacja o odroczeniu rozprawy w związku z chorobą sędziego.

Protest Rusinów, Czas, 1922, Nr 213, 20 09, s. 3. Informacja o proteście złożonym w Lidze Narodów przez delegację Rusinów przeciwko rozpisaniu wyborów w Galicji wschodniej.

Kandydatury ruskie, Czas, 1922, Nr 214, 21 09, s. 2. Informacja o ruskich kandydaturach do sejmu.

Sabotaż, Czas, 1922, Nr 215, 22 09, s. 2. [kronika] Informacja o sabotażu organizowanym przez Ukraińców w Galicji wschodniej.

Sabotaże, Czas, 1922, Nr 216, 23 09, s. 2. [kronika] Informacja o sabotażach organizowanych przez Ukraińców m.in. w powiecie przemyskim

Proces Fedaka, Czas, 1922, Nr 216, 23 09, s. 2. [kronika] Informacja o odroczeniu procesu do listopada.

O samorząd wojewódzki, Czas, 1922, Nr 216, 23 09, s. 3. Informacja o projektach ustawy o samorządzie dla 3 województw Małopolski wschodniej.

Tajemnicze wybuchy, Czas, 1922, Nr 217, 25 09, s. 2. [kronika] Informacja o wybuchach w budynkach różnych organizacji ukraińskich m.in. redakcji „Diła”.

Sprawa Fedaka, Czas, 1922, Nr 219, 27 09, s. 2. [kronika] Informacja o odroczeniu sprawy Fedaka i zmianie kwalifikacji czynu dla jego współtowarzyszy.

Ujęcie szajki podpalaczy, Czas, 1922, Nr 219, 27 09, s. 2. [kronika] Informacja o aresztowaniach studentów ukraińskich w Galicji wschodniej podejrzanych o podpalenia.

Samorząd dla Galicji wschodniej, Czas, 1922, Nr 220, 28 09, s. 1. Omówienie prac nad projektem ustawy o samorządzie wojewódzkim. Zmiany w projekcie są nie do przyjęcia przez Rusinów. Chodzi o modus vivendi z Rusinami a nie o zaspokojenie aspiracji prowodyrów politycznych.

Bezrobocie na Ukrainie, Czas, 1922, Nr 220, 29 09, s. 2. [kronika] Informacja o wzrastającej fali bezrobocia na Ukrainie, szczególnie na kijowszczyźnie i charkowszczyźnie.

Sądy doraźne w województwie lwowskim, Czas, 1922, Nr 221, 30 09, s. 2. [kronika] Przypomnienie wojewody Grabowskiego iż w przypadkach terroru i podpaleń będzie stosowany tryb doraźny, przewidujący karę śmierci za zabójstwa i podpalenia.

Zbrodnicze zamachy, Czas, 1922, Nr 221, 30 09, s. 2. [kronika] Informacja o licznych przypadkach podpaleń polskich dworów i budynków wójtów Polaków w Galicji wschodniej.

Czesi a Małopolska wschodnia, Czas, 1922, Nr 221, 30 09, s. 3. Stanowisko Czech i postawa innych państw wobec problemu Małopolski wsch.

Wypadki we wschodniej Galicji, Czas, 1922, Nr 222, 01 10, s. 1. Omówienie wypadków dywersji i podpaleń w Galicji oraz działań władz, aby ująć sprawców.

Aresztowanie Machny, Czas, 1922, Nr 222, 01 10, s. 2. [kronika] Informacja o aresztowaniu Machny za przygotowywanie antypolskiego powstania na korzyść bolszewików.

Rozprawa przeciw Fedakowi, Czas, 1922, Nr 223, 02 10, s. 2. [kronika] Informacja o wyznaczeniu daty rozprawy na 24 października.

Sądy doraźne w województwie tarnopolskim, Czas, 1922, Nr 222, 01 10, s. 2. [kronika] Informacja o powołaniu sądów doraźnych w woj. tarnopolskim w związku ze akcjami sabotażu.

Głód i choroby w Rosji, Czas, 1922, Nr 223, 02 10, s. 2. [kronika] Informacja za PAT o szerzącym się głodzie i epidemii tyfusu na Ukrainie. Brakuje żywności dla 2mln. ludzi.

Straż obywatelska w Małopolsce wschodniej, Czas, 1922, Nr 224, 04 10, s. 2. Informacja o powołaniu straży obywatelskiej oraz rozporządzeniach władz centralnych i lokalnych w celu ukrócenia aktów sabotażu bolszewickiego i ruskiego.

Tajne organizacje ukraińskie, Czas, 1922, Nr 225, 05 10, s. 2. [kronika] Informacja o aresztowaniach wśród Ukraińców we Lwowie w związku z wybuchami w instytucjach ukraińskich.

Ucieczka żony Machny, Czas, 1922, Nr 225, 05 10, s. 2. [kronika] Informacja o ucieczce z miejsca internowania żony atamana Machny.

Zwrot w sprawie wschodniej Galicji, Czas, 1922, Nr 226, 06 10, s. 1. Informacja o zmianie postawy Anglii wobec Galicji wschodniej oraz o znaczeniu wyborów do parlamentu dla normalizacji stosunków w Galicji.

„Temps” o Galicji wschodniej, Czas, 1922, Nr 227, 07 10, s. 1. Omówienie artykułu z „Temps” o aktualnej sytuacji Galicji wschodniej i niemożliwości zrezygnowania z niej przez Polskę.

Ukraińska akcja terrorystyczna, Czas, 1922, Nr 227, 07 10, s. 1. Informacja o podpaleniach dokonanych w powiecie Rawa Ruska przez 2 kleryków grecko-katolickich ze Lwowa.

Afera atamana Machny, Czas, 1922, Nr 229, 09 10, s. 2. Informacja o śledztwie w sprawie Machny, oraz o jego współdziałaniu z władzami bolszewickimi w celu wywołania powstania antypolskiego w Małopolsce.

 

1923

Od poł. października 1922 do 26 01 1923 Czas nie ukazywał się z powodu strajku.

 

Niepowodzenie rządu Petruszewycza. Czas. 1923, Nr 22, 29. 01. s. 3, Informacja o niepowodzeniu akcji sprzedaży obligacji rządu Pertuszewycza wśród emigracji ukraińskiej w Ameryce.

Austria a Petruszewycz. Czas. 1923, Nr 31, 10. 02. S. 1. Rząd Austrii zakazał dla Petruszewycza używania tytułu przedstawiciela rządu zachodniej Ukrainy i rozwiązał poselstwo. Petruszewycz jest już tylko osobą prywatną.

Poselstwo ukraińskie w Berlinie. Czas. 1923, Nr 32, 11. 02. s. 2 [kronika] za „N[eue] Wien[er] Journal” o przekazaniu przez władze niemieckie budynku poselstwa UNR dla potrzeb uznanej oficjalnie ambasady Sowieckiej Ukrainy.

Głodówka ruskich sabotażystów. Czas. 1923, Nr 55, 10. 03. s. 2 [kronika]. Informacja o głodówce 150 aresztowanych Ukraińców w związku z akcjami sabotażowymi. Akcje sabotażu były inspirowane przez rząd Petruszewycza z Wiednia oraz Pragę.

X. Genocchi i Rusini. Czas. 1923, Nr 57, 12. 03. s. 2 [kronika] Informacja o reakcjach prasy ukraińskiej nt. prac wizytatora apostolskiego x. Genocchi. Dłuższy cytat z pisma „Zemla i wola”, krytykującego papieża, ks. Genocchi oraz ukraińskie służalstwo.

W sejmie. Czas. 1923, Nr 62, 18. 03. s. 1 Informacja o wykluczeniu, a następnie usunięciu z sejmu posła Łuckewycza za jego ostentacyjny sprzeciw wobec decyzji Rady Ambasadorów z 14 marca 1923.

Wśród Rusinów. Czas. 1923, Nr 62, 18. 03. s. 2. Konsternacja w środowiskach Rusinów po decyzjach z 14 03. Różne reakcje prasy ukraińskiej na tę decyzję.

Głos mają Rusini. Czas. 1923, Nr 63, 19. 03. s. 1. Obszerna informacja o dotychczasowych działaniach Rusinów w sprawie Galicji wschodniej oraz o perspektywach porozumienia i współpracy. Nawoływanie o zrozumienie nowej sytuacji i zmianę postawy.

Zmiany kierownictwa. Czas. 1923, Nr 63, 19. 03. s. 1. Informacja o zmianach kierownictwa sejmowego klubu ukraińskiego.

AW. Demonstracje rusińskie we Lwowie. Czas. 1923, Nr 64, 21. 03. s. 1. Informacja o demonstracjach Rusinów we Lwowie. Demonstracja wyruszyła spod katedry św. Jura, ale została rozdzielona i rozproszona. Demonstranci ranili kamieniami 10 policjantów.

Sinko Tadeusz, + Józef Tretiak. Czas. 1923, Nr 64, 21. 03. s. 2. Obszerny nekrolog wybitnego historyka literatury, m.in. cenionego także wśród historyków ukraińskich badacza literatury ruskiej, Wiszeńskiego [Wyszenskiego], Smotryckiego, okresu Unii brzeskiej. Tretiak stał się autorytetem dla ukraińskich historyków literatury.

Ukraińska działalność bojowa. Czas. 1923, Nr 64, 21. 03. s. 3. Omówienie publikacji Ohlad bojowoi dijalnosty na Ukrainskych zemlach zajniatych Polszczeju za 1922 rik. Publikacja ma charakter sprawozdania i jest pochwałą „bojowego rzezimieszkowstwa”.

O. Genocchi we Lwowie. Czas. 1923, Nr 66, 23. 03. s. 1. Informacja o wizytacji o. Genocchi w diecezjach unickich oraz o aktualnych napięciach pomiędzy grekokatolikami i rzymskimi katolikami. Wizytacja na pewno pomoże w ostatecznym pojednaniu obu obrządkó.

[b.t.] Czas. 1923, Nr 66, 23. 03. s. 2. Informacja o artykule w Hromadskym Wisnyku o aktualnej sytuacji prawnej Galicji. Jest to pierwszy krok do pogodzenia się Rusinów z nową rzeczywistością po 14. 03. 1923.

[b.t.] Czas. 1923, Nr 66, 23. 03. s. 2. Za „Rzeczpospolitą” informacja o nocie protestacyjnej Petruszewycza do Rady Ambasadorów po decyzjach z 14 03 1923. Domaga się nadania niepodległości państwu galicyjskiemu.

Wł. Sikorski. Do współobywateli Ukraińców i Białorusinów. Czas. 1923, Nr , 23. 03. s. 1. Tekst odezwy gen. Sikorskiego oraz jej omówienie. Podkreśla się użycie nazwy „Ukrainiec” do Rusinów. Podkreśla wezwanie Sikorskiego do konstruktywnej współpracy, wskazuje obietnice i gwarancje dla Ukraińców i Białorusinów jako równoprawne „dzieci a nie pasierbowie” Rzeczypospolitej. Mówi o gwarancjach dla rozwoju kultury i życia społecznego.

Agitacje Ukraińskie. Czas. 1923, Nr 76, 06. 04. s. 1. Informacja o agitacji antypolskiej w Galicji. Agitatorzy nawołują do zjednoczenia wszystkich Ukraińców i zniszczenia państwa polskiego.

Wyjazd Ukraińców. Czas. 1923, Nr 81, 13. 04. s. 1. Informacja za „Welt am Sonntag” o opuszczeniu Berlina przez przedstawicielstwo dyplomatyczne UNR po zajęciu przez bolszewików ich budynku.

Proces Machny. Czas. 1923, Nr 89, 22. 04. s. 2. [kronika]. Informacja o rozpoczęciu procesu Machny w Warszawie.

Na bolszewickiej Ukrainie. Czas. 1923, Nr 94, 28 04. s. 1. Informacja o warunkach życia w Kijowie i Podolu. Informacje o cenach i zaopatrzeniu, stanie przemysłu, szczególnie cukrowego. Podkreśla postępującą rusyfikacje urzędów oraz braki duchowieństwa na parafiach.

Czas. 1923, Nr 98, 02. 05. s. 3. Za Gazetą lwowska informacja o ewolucji poglądów partii ukraińskich oraz ich przygotowaniach do wyborów lokalnych.

Zjazd Ukraińców. Czas. 1923, Nr 102, 09. 05. s. 3. Informacja o planowanym zjeździe partii „trudowej” we Lwowie.

Ruch powstańczy na Ukrainie. Czas. 1923, Nr 103, 11. 05. s. 1 „Nowyj Wik” informuje o utrzymujących się walkach powstańców na Ukrainie.

Ugodowcy ukraińscy. Czas. 1923, Nr 107, 17. 05. s. 2. Informacja o zmianach postaw w środowiskach ukraińskich i rozbiciu w szeregach partii „trudowej”. Perspektywa stworzenia nowej partii chrześcijańsko-narodowej.

Polityka mniejszości narodowych. Czas. 1923, Nr 108, 18. 05. s. 1. Obszerne omówienie sytuacji politycznej w środowisku ukraińskim, zmian jego postaw wobec państwa polskiego oraz budowania zasad współistnienia narodów. Od Ukraińców zależy jak potoczy się historia tego współistnienia. Gwarancja prawa do wszechstronnego rozwoju ze strony władz polskich.

Czas. 1923, Nr 109, 19. 05. s. 3 [Z trybuny prasy] Omówienie artykułu z „Diła” o konieczności zmiany formy walki politycznej i o przeniesieniu frontu z zagranicy na teren kraju. W środowiskach ukraińskich trwa walka o kierowanie masami włościańskimi.

Ukraińcy a Polska. Czas. 1923, Nr 113, 25. 05. s. 1. Informacja za gazetami lwowskimi o zmianach w postawie ukraińskich stronnictw politycznych, szczególnie o wyniku zjazdu przedstawicieli partii „trudowej”.

Żądania Ukraińców. Czas. 1923, Nr 114, 26. 05. s. 1. Artykuł streszcza rezolucje podjęte na zjeździe partii „trudowej” we Lwowie.

C.W. Zmiana frontu ukraińskiego. Czas. 1923, Nr 115, 27. 05. s. 3. Omówienie historii partii „trudowej” zwanej przedtem Ukraińskim partii narodowo-demokratycznej, przebiegu jej zjazdu we Lwowie i podjętych postanowień. Podkreśla polityczną jedność społeczności ukraińskiej, wskazuje na zmianę taktyki walki politycznej, podaje aktualny stan innych ukraińskich partii politycznych.

Problem małoruski. Czas. 1923, Nr 125, 09. 06. s. 1. Krytyka expose sejmowego Witosa za jego brak wizji polityki wobec mniejszości narodowych, szczególnie wobec mniejszości małoruskiej. Rząd musi określić swoje stanowisko wobec partii ruskich: albo pertraktacje albo konfrontacja. Witos nie ma żadnego oparcia dla swojej polityki i żadnej wizji tejże polityki.

Idealny parlament. Czas. 1923, Nr 125, 09. 06. s. 2. Informacja za „Daily Mail” o posiedzeniu parlamentu sowieckiej Ukrainy w jednej z charkowskich fabryk. Każda rezolucja jest przyjmowana jednogłośnie, a po niej za każdym razem orkiestra gra międzynarodówkę.

Problem małoruski. Czas. 1923, Nr 125, 09. 06. s. 3. [Z trybuny prasy] notatka o zmianie postawy w środowisku partii „trudowej” odejściu od programu walki o niepodległość na korzyść targów politycznych oraz o braku zaufania wśród chłopów ruskich do państwa i polityków ukraińskich.

Powrót radnych ruskich. Czas. 1923, Nr 138, 24. 06. s. 2 [kronika] Informacja o powrocie ruskich radnych Lwowa do pracy w radzie miejskiej.

Ukraińcy a Związek Stow. Ligi Narodów. Czas. 1923, Nr 139, 25. 06. s. 3. Informacja o niedopuszczeniu do udziału w pracach Związku St. Ligi Narodów delegacji wschodnio-galicyjskiej na skutek sprzeciwu delegacji polskiej.

Z Ukrainy sowieckiej. Czas. 1923, Nr 159, 20. 07. s. 1. Informacja o dyskusji na forum sesji sowietów w Charkowie na temat przeniesienia stolicy Ukrainy z Charkowa do Kijowa. Projekt upadł. Informacja o aktywności Tiutiunnyka w okolicach Kijowa.

Żądania szkolne Rusinów. Czas. 1923, Nr 168, 30. 06. s. 3. [Obrady sejmowe]. Informacja o dyskusji nad wnioskiem posłów ukraińskich i białoruskich w sprawie zapewnienia odpowiedniej ilości szkół początkowych i średnich dla mniejszości narodowych. Według min. Głąbińskiego sytuacja jest podobna jak w innych państwach.

Aresztowanie X. Szeptyckiego. Czas. 1923, Nr 189, 25. 08. s. 1. Informacja o aresztowaniu w Dziedzicach metropolity A. Szeptyckiego, powracającego do Lwowa.

Po powrocie metropolity Szeptyckiego. Czas. 1923, Nr 190, 26. 08. s. 2. Wymiana poglądów na temat działalności metr. Szeptyckiego i dalszych kroków w związku z jego niespodziewanym i nie uzgodnionym powrotem do Polski.

Sprawa X. arcyb. Szeptyckiego. Czas. 1923, Nr 191, 27. 08. s. 1. Obszerne omówienie sytuacji w związku z powrotem metr. Szeptyckiego do Polski i jego internowaniu w Poznaniu. Krytyka polityki rządu za „chowanie głowy w piasek” w sprawie polityki wobec mniejszości ukraińskiej. Informacja o pospiesznej ukrainizacji sowieckiej Ukrainy jako republiki sowieckiej.

X. metropolita Szeptycki. Czas. 1923, Nr 192, 29. 08. s. 1. Ostra krytyka polityki rządzącej endecji za postępowanie wobec metr. Szeptyckiego.

Sprawa metropolity X. Szeptyckiego. Czas. 1923, Nr 194, 31. 08. s. 3. Informacja o wizycie ks. bpa Kocyłowskiego u min. Kiernika. Metropolita cieszy się pełną wolnością i jest otoczony opieką.

Co dalej ?. Czas. 1923, Nr 195, 01. 09. s. 1. Omówienie różnych możliwości wyjścia z kryzysu powstałego na skutek powrotu oraz internowania metr. Szeptyckiego. Krytyka linii politycznej endecji jako głównej przyczyny problemu.

Sprawa przyjazdu X. Szeptyckiego. Czas. 1923, Nr 196, 02. 09. s. 1. Nowe informacje na temat okoliczności powrotu do Polski metr. Szeptyckiego oraz udzielenia mu zgody na ów powrót przez władze polskie.

Metropolita Szeptycki. Czas. 1923, Nr 203, 12. 09. s. 1. Informacja o poprawie stanu zdrowia metr. Szeptyckiego i o odrzuceniu przez niego podpisania deklaracji lojalności wobec państwa polskiego.

X. metropolia Szeptycki. Czas. 1923, Nr 204, 13. 09. s. 3. Informacja o zgodzie na audiencję u Prezydenta Rzeczypospolitej oraz o planowanej deklaracji o stosunku do państwa polskiego.

List pasterski X. Szeptyckiego. Czas. 1923, Nr 205, 14. 09. s. 1. Informacja o liście metr. Szeptyckiego do wiernych, który formalnie kończy konflikt wywołany aresztowaniem mertopolity. Krytyka nieudolnej polityki rządu oraz wystąpień prasy endeckiej, odpowiedzialnych za powstały skandal.

Na cudzy rachunek.... Czas. 1923, Nr 208, 17. 09. s. 1. Krytyka polityki rządu wobec metr. Szeptyckiego. Polityka ta osłabiła międzynarodową pozycję Polski oraz wzmocniła autorytet Szeptyckiego.

Metropolita Szeptycki. Czas. 1923, Nr 209, 19. 09. s. 3. Informacja o deklaracji lojalności, której Szeptycki nie chce ponowić bez aprobaty Stolicy Apostolskiej.

Choroba Szeptyckiego. Czas. 1923, Nr 210, 20. 09. s. 1. Informacja o pogorszeniu się stanu zdrowia metr. Szeptyckiego.

Rozstrzelanie podpalaczy. Czas. 1923, Nr 214, 24. 09. s. 2 [kronika] Informacja o procesie ukraińskich podpalaczy w Złoczowie i rozstrzelaniu trzech z nich.

Powrót X. Szeptyckiego. Czas. 1923, Nr 226, 08. 10. s. 3. Informacja o powrocie 07.10 metr. Szeptyckiego do Lwowa.

Klęska komunistów na Ukrainie. Czas. 1923, Nr 239, 24. 10. s. 2. [kornika] Informacja o klęsce komunistów w wyborach do rad lokalnych.

Z Tow. Naukowego im. Szewczenki . Czas. 1923, Nr 253, 12. 11. s. 2. [kronika] Informacja o mianowaniu we Lwowie nowych członków Towarzystwa.

St. Tomkowicz, Zachowane „freski” w Polsce. Czas. 1923, Nr 255, 15.11, s 8. W przeglądzie zachowanego malarstwa ściennego w Polsce wspomina o kaplicy zamku w Lublinie i zachowanych tam freskach ruskich z czasów króla Wł. Jagiełły oraz używaniu w owym czasie języka ruskiego.

Proces Machny . Czas. 1923, Nr 268, 30. 11. s. 2. Informacja o rozpoczętym w Warszawie procesie Machny i jego linii obrony.

Proces atamana Machny . Czas. 1923, Nr 269, 01. 12. s. 2-3. Obszerna informacja o procesie Machny i o planowanych przez niego działaniach w celu wywołania powstania antypolskiego w Galicji.

 

1924

Edward Paszkowski, Widma kresowe. Czas. 1924, Nr 19, 24. 01. s. 3. Obszerna informacja o ukrainizacji sowieckiej Ukrainy i o rosnących nastrojach antypolskich, które przedostają się także na Galicję. Wezwanie do zmiany nacjonalistycznej „ukraińskiej” polityki w Rzeczypospolitej i nie traktowanie tej kwestii w kategoriach „połkniętej kości”

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 27, 02. 02. s. 2. - Doniesienie za „Kurierem Lwowskim” o tendencjach rusofilskich i probolszewickich w środowiskach ukraińskich oraz o nasilonej propagandzie z sowieckiej Ukrainy. Przegląd ukraińskich tendencji w polityce wobec Polski i sow. Ukrainy.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 32, 09. 02. s. 3 - Za „Gazetą Lwowską” informacja o agitacji komunistycznej w środowiskach ukraińskich oraz o działalności partii USDP.

Manifestacja ukraińska. Czas. 1924, Nr 48, 28. 02. s. 3. Informacja o manifestacji ukraińskiej w związku z ekshumacją i przewiezieniem ciała Basarabowej.

Z klubu ukraińskiego. Czas. 1924, Nr 51, 02. 03. s. 1. Informacja o rozłamie w parlamentarnym klubie ukraińskim i wyborach nowych jego władz.

Akcja atamana Petlury. Czas. 1924, Nr 51, 02. 03. s. 1. Informacja za „Wiener Morgenzeitung” o wyjeździe Petlury z Wiednia do Budapesztu oraz o jego planach wyjazdu do Rzymu.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 55, 07. 03. s. 2 - Za „Kuryerem Lwowskim” informacja o wzroście szowinistycznych nastrojów ukraińskich w związku ze sprawą Basarabowej i nasilającą się propagandą z sow. Ukrainy.

Rzeź chłopów na Ukrainie. Czas. 1924, Nr 69, 23. 03. s. 1. Informacja o walce oddziałów chłopskich z komunistami oraz o dokonanej przez komunistów rzezi na chłopach, po pokonaniu oddziałów chłopskich. Bezprzykładne okrucieństwo obu stron.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 71, 26. 03. s. 3 - Za „Gazetą Lwowską” cytat jednego z polityków żydowskich o zgubnej dla Żydów współpracy z Ukraińcami, wskazując na kolejne pogromy na Ukrainie.

(AW) Barbarzyński wyrok. Czas. 1924, Nr 84, 11. 04. s. 1. Informacja o barbarzyńskim wyroku wydanym na uczonych i intelektualistów kijowskich za rzekome szpiegostwo. Protesty opinii europejskiej wobec wydanego wyroku.

Ruś Przykarpacka a Czechy. Czas. 1924, Nr 86, 13. 04. s. 3. Informacja o bardzo krytycznych wystąpieniach posłów z Rusi Zakarpackiej w parlamencie Czechosłowacji.

Sprawa kresów wschodnich. Czas. 1924, Nr 90, 18. 04. s. 1. Omówienie stanu realizacji polityki narodowościowej na Kresach. Rząd nie ma koncepcji dla tej polityki.

Rozłam wśród Rusinów. Czas. 1924, Nr 95, 26. 04. s. 1. Informacja o zjeździe „Ukraińskiej narodowej partii pracy” we Lwowie i o rozłamie w jej szeregach w rezultacie przyjętej rezolucji, nie uznającej prawa Polski do terenów Galicji.

Bolszewickie metody. Czas. 1924, Nr 96, 27. 04. s. 1. Informacja o kijowskim procesie inteligencji ukraińskiej oraz o metodach pracy sądów sowieckiej Ukrainy.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 108, 14. 05. s. 3. - Za „Gazetą Lwowską” doniesienie o zjeździe niedawno zorganizowanej Ukraińskiej Partii Pracy Narodowej oraz jej statucie i zasadach programowych.

Paszkowski Edward, Problem kresów wschodnich I. Czas. 1924, Nr 113, 19. 05. s. 1. Obszerne przedstawienie koncepcji rozwiązania problemu kresów uwzględniające interes państwa oraz prawa mniejszości. Podkreśla potrzebę uszanowania praw ludności prawosławnej i roztropnego prowadzenia rewindykacji cerkwi.

Paszkowski Edward, Problem kresów wschodnich II. Czas. 1924, Nr 116, 23. 05. s. 1. Dalsze omówienie sytuacji na kresach ze szczególnym wskazaniem stanu szkół mniejszościowych na tych terenach.

B. B., Bolszewia na Ukrainie. Czas. 1924, Nr 130, 09. 06. s. 1-2. Obszerny artykuł o sytuacji na Ukrainie. Charków się modernizuje, ale sytuacja ekonomiczna zaczyna się zmieniać na gorsze. Ukrainizacja jest tylko pozorem na eksport. Opis sytuacji religii i szerzonej walki z Kościołami.

Sprawa uniwersytetu ruskiego w Polsce. Czas. 1924, Nr 137, 19. 06. s. 1. Informacja o posiedzeniu rządu, na którym dyskutowano sprawę utworzenia uniwersytetu. Przypomnienie zobowiązań przyjętych przez Polskę wobec Anglii i Francji oraz ich upominania o utworzenie uniwersytetu. Międzynarodowe i wewnętrzne implikacje aktualnego stanu rzeczy oraz brak dobrych rozwiązań na przyszłość.

Samorząd Małopolski Wschodniej. Czas. 1924, Nr 140, 23. 06. s. 1. Trudności z wprowadzeniem w życie ustawy o samorządzie dla Galicji Wschodniej. Żądania strony ukraińskiej w tej sprawie oraz w kwestii uniwersytetu.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 153, 09. 07. s. 3. Za „Gazetą Lwowską” informacja o nowych prądach wśród działaczy ukraińskich. Łuckyj z Ukraińskiej Partii Pracy przedstawił projekt urealnienia polityki ukraińskiej w Galicji. Projekt krytykuje „Diło”.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 156, 12. 07. s. 3 - Za „Kurierem Polskim” tekst R. Dmowskiego wzywający do dotrzymania zobowiązań międzynarodowych i nadający prawa mniejszości ukraińskiej w Polsce także po to, aby nie przysparzać sojuszników komunistycznej Moskwie.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 157, 13. 07. s. 3 - Za „Kurierem Polskim” urywki na temat żądań i polityki ukraińskiej w sprawach językowych. Ukraińcy domagają się takich praw dla Podlasia i Chełmszczyzny.

Burzliwe posiedzenie klubu ukraińskiego. Czas. 1924, Nr 164, 21. 07. s. 3 Informacja o posiedzeniu ukraińskiego klubu parlamentarnego.

Tworzenie frontu ukraińsko-białorusko-litewskiego. Czas. 1924, Nr 164, 21. 07. s. 3. Informacja o planach Barana stworzenia wspólnego frontu narodów zamieszkujących kresy zwróconego przeciwko polonizacyjnej polityce państwa.

E. P. [Edward Paszkowski] Ruch kulturalno-oświatowy na Ukrainie sowieckiej. Czas. 1924, Nr 167, 25. 07. s 4. Informacja o rozwoju życia narodowego i kulturalnego na Ukrainie sowieckiej. Sprawcą jest Ukraińska Akademia Nauk, publikująca szereg prac z różnych dziedzin nauki i sztuki. Kryzys edukacji ze względu na jej upolitycznienie. Informacja o rozwoju literatury i o 4 formacjach literackich (panfuturyści, grupa Tyczyny, Płuh, kijowska grupa Rylskiego). Istnieje także literatura grup przedrewolucyjnych. Opis działań popularyzatorskich prowadzonych przez twórców kultury w terenie. Ukrainizująca działalność Dzierżwydatu. Krótki opis najważniejszych tygodników literackich i ekonomicznych. Opis funkcjonowania teatrów ukraińskich oraz znakomitych chórów. Na Ukrainie sowieckiej odbywa się rzeczywista ukrainizacja. Pozwala na nią Moskwa, aby wywołać zamęt w Polsce wśród tutejszych Ukraińców. Ale jest to kij o dwóch końcach, niebezpieczny także dla niej.

O uniwersytet ukraiński. Czas. 1924, Nr 172, 31. 07. s. 1. Informacja o przekazanym do Sejmu rządowym projekcie utworzenia uniwersytetu ukraińskiego.

Nowa akcja Petlury? Czas. 1924, Nr 175, 03. 08. s. 1. Informacja o rzekomych pertraktacjach Petlury z rządem Rumunii w sprawie wywołania nowego powstania na Ukrainie.

Uniwersytet ukraiński. Czas. 1924, Nr 176, 04. 08. s. 3. Informacja o przygotowaniach do utworzenia uniwersytetu ukraińskiego w Krakowie. Powołano już do tego celu specjalną komisję w Krakowie.

Czas. 1924, Nr 176, 03. 08. s. 3. [Z trybuny i prasy] Informacja o powszechnie rozpowszechnianych na Ukrainie doniesieniach o pogłębiającym się ucisku narodowościowym w Polsce i o odezwach rad lokalnych zapewniających iż wkrótce partia komunistyczna uwolni Ukraińców spod okupacyjnego ucisku rządu polskiego.

Uniwersytet ukraiński w Krakowie. Czas. 1924, Nr 179, 08. 08. s. 2 [kronika]. Otwarcie uniwersytetu nastąpi 1 października. Będą fakultety prawa i filozofii.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 180, 09. 08. s. 3. - Za „Gazetą Lwowską” informacja o wewnętrznych sporach w szeregach polityków ukraińskich oraz o ich malejącym wpływie na masy ukraińskie. Nie udało im się stworzyć jednolitego frontu antypolskiego.

Uniwersytet ukraiński? Czas. 1924, Nr 189, 21. 08. s. 1. Informacja o ustaleniach rządu, iż uniwersytet ukraiński tymczasowo będzie utworzony w Krakowie, a docelowo w Małopolsce wschodniej. Na razie będą 2 fakultety.

Rusini a uniwersytet ukraiński. Czas. 1924, Nr 197, 30. 08. s. 3. Cytat z „Diła” zdecydowanie krytykujący zamiar utworzenia uniwersytetu ukraińskiego w Krakowie.

Mord polityczny w Przemyślu. Czas. 1924, Nr 201, 04. 09. s. 2. [kronika] informacja o zastrzeleniu z przyczyn politycznych dyr. Seminarium Nauczycielskiego Sofrona Matwijasa za jego lojalność wobec państwa polskiego.

Po mordzie politycznym w Przemyślu. Czas. 1924, Nr 202, 05. 09. s. 2. [kronika] Informacja o pościgu za zabójcami oraz o pogrzebie Matwijasa. Nie uczestniczyli w nim przedstawiciele społeczności ukraińskiej ani Seminarium Nauczycielskiego.

Przed otwarciem uniwersytetu ukraińskiego. Czas. 1924, Nr 204, 07. 09. s. 3. Rozporządzenia Ministra Oświaty o powołaniu specjalnej komisji profesorów, jej kompetencjach i procedurze otwarcia uniwersytetu.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 206, 11. 09. s 4. - Za „Kurierem Warszawskim” omówienie pozycji politycznych wśród polityków ukraińskich. Nowe i stare osoby wśród pol. ukraińskich. Wpływ agitacji sowieckiej, ukrainizacja Ukrainy sowieckiej, wrogość środowisk ukraińskich do polityki polskiej oraz idei uniwersytetu ukraińskiego w Krakowie.

W.A.Z. Przed otwarciem Uniwersytetu Ukraińskiego w Polsce. Czas. 1924, Nr 207, 12. 09. s. 1. Wywiad z prof. Zollem, rektorem na temat tworzenia Uniwersytetu Ukraińskiego w Krakowie. Przygotowania idę pełnym torem ale żadna decyzja ostateczna nie została jeszcze podjęta.

O uniwersytet ukraiński. Czas. 1924, Nr 207, 12. 09. s 4. Informacja o delegowaniu przez uczonych ukraińskich delegata do rozmów z rządem nt. otwarcia uniwersytetu.

O uniwersytet ukraiński. Czas. 1924, Nr 221, 28. 09. s. 3. Za „Gazetą Warszawską” informacja rządu o tworzeniu uniwersytetu ukraińskiego oraz o deklaracji w tej sprawie min. Skrzyńskiego.

Wśród posłów kresowych. Czas. 1924, Nr 222, 29. 09. s. 2. Fragmenty wywiadu z ukr. posłem Wasyńczukiem nt. oczekiwań strony ukraińskiej wobec państwa polskiego.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 237, 17. 10. s. 3. - Za „Diłem” fragmenty wywiadu prof. Tomaszewskiego zawierające pozytywne oceny nt. uniwersytetu ukraińskiego w Krakowie.

O uniwersytet ukraiński. Czas. 1924, Nr 241, 22. 10. s. 1. Informacje za „Diłem” nt. różnych stanowisk wśród inteligencji ukraińskiej wobec kwestii uniwersytetu ukraińskiego.

O ruski uniwersytet. Czas. 1924, Nr 242, 23. 10. s. 1. Impas w sprawie utworzenia uniwersytetu ukraińskiego. Niektórzy profesorowie ukraińscy wycofują się ze wcześniejszych deklaracji. Metropolita Szeptycki popiera ideę uniwersytetu.

O ruski uniwersytet. Czas. 1924, Nr 256, 09. 11. s. 1. Informacja o podpisaniu rozporządzenia przez min. Miklaszewskiego w sprawie powołania komisji organizacyjnej dla uniwersytetu ukraińskiego.

O uniwersytet ukraiński. Czas. 1924, Nr 273, 29. 11. s. 1. Informacja o pobycie prof. Zolla w Warszawie w związku z finalizowaniem prac organizacyjnych uniwersytetu ukraińskiego w Krakowie

O uniwersytet ukraiński. Czas. 1924, Nr 273, 29. 11. s. 1 Informacja o zebraniu ukraińskich studentów Uniwersytetu Lwowskiego i o próbie podjęcia uchwały o powołanie uniwersytetu ukraińskiego we Lwowie.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1924, Nr 276, 03. 12. s. 3 - Za „Gazetą Lwowską” informacja o przetasowaniach wśród posłów ukraińskich i o nowych konstelacjach politycznych po rozwiązaniu Ukraińskiej Partii Socjalno-Demokratycznej.

Rusini galicyjscy a Ukraina sowiecka. Czas. 1924, Nr 294, 25. 12. s 8. Informacja o artykule „Diła” na temat stosunku ukraińskich środowisk prawicowych do Ukrainy sowieckiej. Uznanie dla państwowości Ukrainy, i nadzieja że uda się uwolnić z doktryny komunistycznej.

 

1925

Ukraińcy a rząd. Czas. 1925, Nr 1, 01. 01. s. 1. Informacja o poparciu dla rządu Grabskiego ze strony zjazdu Ukraińskiej partii włościansko-narodowej.

Ruskie święta Bożego Narodzenia. Czas. 1925, Nr 6, 09. 01. s. 2 [kronika]. Informacja o nabożeństwach odprawianych w cerkwi św. Norberta z okazji przypadających świąt Bożego Narodzenia.

Czas. 1925, Nr 8, 11. 01. s 4 [Z trybuny i prasy] Za „Diłem” fragmenty krytycznego artykułu dr. Wasyla Panejki uznającego politykę ukrainizacji na Ukrainie za mistyfikację, a jej efekt za sowiecką truciznę dla duszy ukraińskiej.

Czas. 1925, Nr 9, 12. 01. s 4. [Z trybuny i prasy] Głosy prasy ukraińskiej na temat zmiany kursu „Diła” wobec polityki prowadzonej na Ukrainie sowieckiej.

Czas. 1925, Nr 12, 16. 01. s 4. [Z trybuny i prasy] Za „Gazetą Lwowską” informacja o zjeździe Ruskiego Komitetu Narodowego.

Czas. 1925, Nr 12, 16. 01. s 4. [Z trybuny i prasy] Za „Gazetą Lwowską” informacja o rozwoju i działalności Towarzystwa Proswita w roku 1924.

Wśród Ukraińców. Czas. 1925, Nr 15, 19. 01. s. 1. Informacja za „Gazetą Lwowską” o ustąpieniu dr Wasyla Panejki ze stanowiska red. naczelnego „Diła” ze względu na jego krytykę polityki prowadzonej na Ukrainie sowieckiej.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1925, Nr 17, 22. 01. s. 3. - Za „Gazetą Lwowską” informacja o artykule „Ukrainskoho Hołosu” krytykującego Stolicę Apostolską za prowadzoną politykę latynizacji ustroju Cerkwi ruskiej oraz postawę antyukraińską.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1925, Nr 12, 16. 01. s 4. - Za „Gazetą Lwowską” informacja o wydarzeniach z życia politycznego i religijnego wśród „Rusinów” w Galicji.

Głodowe zamieszki na Ukrainie Czas. 1925, Nr 22, 28. 01. s. 3. Informacja o zamieszkach na południu Ukrainy i o walkach wojska ze zbuntowanymi chłopami.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1925, Nr 33, 09. 02. s 4. - Za „Gazetą Lwowską” informacja o decyzji rządu Ukrainy o przyspieszeniu ukrainizacji.

Zjazd Starorusinów. Czas. 1925, Nr 35, 12. 02. s. 3. Informacja o zjeździe Starorusinów we Lwowie oraz o podjętych decyzjach.

Rusini a celibat. Czas. 1925, Nr 35, 12. 02. s. 3. Informacja o wiecach organizowanych przez różne grupy ukraińskie przeciwko wprowadzaniu celibatu. Wystąpienia przeciwko episkopatowi grecko-katolickiemu.

Paczkowski Edward, Uwagi o kresach wschodnich. Czas. 1925, Nr 37, 14. 02. s. 3. Uwagi na temat koniecznych zmian w sposobie działania urzędników państwowych na Kresach.

Diło o kresach wschodnich. Czas. 1925, Nr 53, 05. 03. s. 3. Informacja o artykule nt. kierunków polityki polskiej w sprawie kresów wschodnich.

Rusini a celibat. Czas. 1925, Nr 67, 21. 03. s. 3. Informacja o wydaleniu kleryków seminarium w Stanisławowie protestujących przeciwko wprowadzeniu celibatu.

Rusini o konkordacie. Czas. 1925, Nr 69, 23. 03. s. 3. Informacja o artykule w „Ukrainskim Hołosie” nt. utraty wpływów metr. Szeptyckiego w Rzymie, czego dowodem jest treść konkordatu.

O język ukraiński w sądzie.. Czas. 1925, Nr 74, 29. 03. s. 3. Obrona domaga się odczytania aktu oskarżenie Melnykowi w jęz. ukraińskim. Min. Thugutt popiera obronę i podaje wytyczne w sprawie stosowania ustaw językowych.

Rusyfikacja szkół. Czas. 1925, Nr 77, 02. 04. s. 2 [kronika]. Doniesienie „Słowa Polskiego” o rusyfikacji szkół w Galicji Wsch. oraz o działaniach liderów ukraińskich przeciwko składaniu deklaracji polskich w szkołach.

Czas. 1925, Nr 84, 10. 04. s 4 [Z trybuny i prasy]. Informacja o proteście środowisk ukraińskich wobec rezolucji nauczycieli rosyjskich, uznającej Ukraińców i Białorusinów za plemiona narodu rosyjskiego.

Gościnne występy ukraińskiego chóru. Czas. 1925, Nr 86, 12. 04. s. 2 [kronika] Informacja o koncercie w Krakowie Ukraińskiego Chóru Naddnieprzańskiego oraz o prezentowanym repertuarze muzyki ukraińskiej; podano nazwiska kompozytorów, których dzieła będą wykonywane.

Ukraiński chór naddnieprzański. Czas. 1925, Nr 92, 22. 04. s. 2-3. [Z sali koncertowej]. Bardzo pozytywna recenzja z koncertów chóru w Krakowie. Wysoki poziom artystyczny chóru oraz mistrzostwo dyrygenta Dymitra Kotki.

Szkoły powszechne na Wołyniu. Czas. 1925, Nr 93, 23. 04. s. 2. Informacja o stanie szkół na Wołyniu, o plebiscycie szkolnym oraz o działaniach Proswity, które mogą doprowadzić do wynarodowienia polskich dzieci.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1925, Nr 101, 02. 05. s 4 - Za „Słowem Polskim” treść memorandum działaczy ukraińskich do Papieża przeciwko praktykom latynizacji prowadzonym przez część hierarchii Cerkwi grecko-katolickiej.

Powrót Dra Lewickiego do Polski.. Czas. 1925, Nr 102, 03. 05. s. 2. Informacja o powrocie prezydenta ZURL dr. Kostia Lewickiego do Polski oraz o znaczeniu wydanego przez władze Polski w tym celu listu żelaznego.

Schizma na Rusi Zakarpackiej. Czas. 1925, Nr 104, 06. 05. s. 2. Informacja z „Przeglądu Powszechnego” o szerzeniu prawosławia na Rusi Zakarpackiej przez władze czeskie.

Na marginesie wyroku w Równem.. Czas. 1925, Nr 113, 16. 05. s. 1. Krytyczny artykuł na temat wyroku sądu wydanego na parlamentarzystów ukraińskich za ich wystąpienia antypaństwowe. Skutki polityczne wyroku są w całkowitej sprzeczności z interesami politycznymi państwa gdyż stanie się on zręcznym argumentem dla propagandy antypolskiej oraz nasili nieufność ludności ukraińskiej do władz polskich na Wołyniu.

Anglia a mniejszość ukraińska. Czas. 1925, Nr 113, 16. 05. s. 3. Doniesienie o interpelacji poselskiej w Izbie Gmin w sprawie położenia mniejszości ukraińskiej w Polsce i o stanowisku w tej sprawie MSZ Wielkiej Brytanii.

Ruskie fałszerstwo. Czas. 1925, Nr 121, 27. 05. s. 1 Informacja o treści listu prezydenta Francji do ukraińskiego posła do Sejmu z Wołynia, Wasyńczuka. Prezydent Painleve oświadczył, że nie może być świadkiem obrony na procesie. Prasa ruska podała fałszywie, że prezydent Francji ujął się za prawami Rusinów w Polsce.

Chór ukraiński. Czas. 1925, Nr 128, 05. 06. s. 2 [kronika] Informacja o koncercie chóru z Ukrainy pod dyr. Dymitra Kotki w Starym Teatrze w Krakowie.

Rząd a kresy wschodnie. Czas. 1925, Nr 121, 11. 06. s. 1. Omówienie oraz treść rozporządzenia rządu w sprawie kresów regulującego m.in. sprawę szkół dwujęzycznych oraz wznowienie katedry literatury ruskiej na Uniwersytecie Jagiellońskim.

List pasterski ks. biskupa Chomyszyna. Czas. 1925, Nr 144, 25. 06. s. 1. Fragmenty listu pasterskiego gr-kat. biskupa stanisławowskiego, Hryhorija Chomyszyna poświęconego aktualnym problemom Cerkwi oraz społeczności ukraińskiej, ostro piętnującego propagandę bolszewicką w Cerkwi.

Obstrukcja w Sejmie. Czas. 1925, Nr 163, 18. 07. s. 1. Obstrukcja prac Sejmu przez posłów ukraińskich i białoruskich, domagających się, aby przy parcelacji ziemi na Kresach uwzględnić przede wszystkim prawa ludności miejscowej.

Ruiny prawosławia. Czas. 1925, Nr 178, 05. 08. s. 1. Krytyczny opis stanu Cerkwi prawosławnych w Europie, szczególnie kwestii powstania Ukraińskiej Autokefalicznej Cerkwi Prawosławnej. Obszerny cytat z rezolucji „wszechukraińskiego soboru miejscowego” z Charkowa, który prezentuje racje utworzenia UACP na Ukrainie.

Czas. 1925, Nr 186, 14. 08. s 4 [Z trybuny i prasy]. Z moskiewskiej „Prawdy” fragment listu komitetu działaczy ukraińskich ze Lwowa do rządu sowieckiej Ukrainy z prośbą o pomoc dla ludności ukraińskiej w Galicji. Rząd Ukrainy zorganizował Komitet pomocy, na czele którego stanął były prezydent URL prof. M. Hruszewski.

Z Ukrainy sowieckiej. Czas. 1925, Nr 190, 20. 08. s. 3. Informacja o akcji wysiedlania Polaków z Podola w ramach ukrainizacji oraz o działalności, ujęciu i egzekucji bandy Trejowej, odpowiedzialnej za walkę z komunistami w okolicach Białej Cerkwi.

Nowa partia ukraińska. Czas. 1925, Nr 193, 23. 08. s. 3.Informacja o nowej partii ukraińskiej UNDO. Na czele partii stanął Petruszewycz.

[b.t.], [ Z trybuny i prasy], Czas. 1925, Nr 197, 28. 08. s. 3. - Za „Słowem Polskim” fragmenty artykułu z „Diła”, ostro atakującego Papieża Pius XI, zarzucającego mu, iż jako Nuncjusz Apostolski prowadził politykę antyukraińską na Chełmszczyźnie i Podlasiu w czasie I wojny świtowej.

Gimnazja dwujęzyczne. Czas. 1925, Nr 199, 30. 08. s. 2. Informacja z „Diła” o stopniowym łączeniu klas gimnazjów ukraińskich i polskich oraz o językach nauczania poszczególnych przedmiotów we Lwowie, Przemyślu, Tarnopolu i Stanisławowie.

O szkoły ukraińskie. Czas. 1925, Nr 202, 03. 09. s. 2 [kronika] Informacja o artykule „Diła” ostro krytykującym politykę łączenia szkół polskich i ukraińskich. Zapowiedź akcji bojkotu programu łączenia szkół.

Aresztowanie rabusiów. Czas. 1925, Nr 203, 04. 09. s. 3. Informacja o aresztowaniu autorów napadu na dyliżans pocztowy, oraz o likwidacji w ten sposób komórki Ukraińskiej Organizacji Wojskowej we Lwowie.

Skargi Ukraińców. Czas. 1925, Nr 244, 22. 10. s. 3. Informacja o skargach parlamentarzystów ukraińskich z Polski na forum międzynarodowej konferencji mniejszości narodowych w Genewie na prowadzoną przez rząd polski wrogą politykę wobec, pozbawiającą mniejszość ukraińską należnych i zagwarantowanych im praw. Posłowie używają fałszywych argumentów i prezentują zmyślone fakty.

Aresztowanie rabusiów. Czas. 1925, Nr 256, 05. 11. s. 4. [ Z trybuny i prasy] Za „Naszym przeglądem” informacje o tym, że za zamach na prezydenta Wojciechowskiego we Lwowie w 1924 odpowiedzialny jest członek UWO Olszański. Informacje te podał lwowski żydowski adwokat Waldmann, dokumentując je opisem rozmów z płk. Konowalcem w Berlinie.

Pogłoski o przeniesieniu metropolity Szeptyckiego. Czas. 1925, Nr 277, 29. 11. s. 1. Za „Diłem” informacja o pogłoskach szerzonych w prasie polskiej nt. przeniesienia metr. Szeptyckiego do Rzymu i o zastąpieniu go przez ks. bp H. Chomyszyna ze Stanisławowa. Według „Diła” byłoby to na rękę polskim kołom politycznym.

Chór ukraiński. Czas. 1925, Nr 286, 11. 12. s. 2 [Kronika] Informacja o dwóch koncertach powiększonego chóru pod dyr. Dymitra Kotki, w Teatrze Starym w Krakowie. W repertuarze pieśni ludowe, psalmy, kolędy i dumki ukraińskie.

Sprawa uniwersytetu ruskiego.. Czas. 1925, Nr 290, 16. 12. s. 1. Informacja o liście prof. Romana Stockiego w sprawie wznowienia działań na rzecz powołania Uniwersytetu ukraińskiego w Polsce. Min. Grabski zwoła specjalną konferencję, aby nadać sprawie dalszy bieg.

O uniwersytet ruski. Czas. 1925, Nr 292, 18. 12. s. 2 „Diło” nazywa prof. Stockiego agentem władz polskich oraz lokajem min. Grabskiego za inicjatywę w sprawie uniwersytetu ukraińskiego.

Sprawa uniwersytetu ukraińskiego. Czas. 1925, Nr 297, 24. 12. s. 1. Informacja o rezolucji ukraińskiego klubu parlamentarnego, uznającej list prof. Stockiego za samozwańczy i prowokacyjny.

 

1926

Ostatni koncert chóru ukraińskiego. Czas. 1926, Nr 1, 01. 01. s. 2 [kronika]. Informacja o koncercie chóru ukraińskiego (dyr. D. Kotko) w Teatrze Starym w Krakowie.

Trzeci i ostatni koncert chóru ukraińskiego. Czas. 1926, Nr 2, 02. 01. s. 2 [kronika]. Informacja o koncercie, który odbędzie się w Teatrze Starym.

[b.t.], [Z trybuny i prasy], Czas. 1926, Nr 2, 02. 01. s. 4 - Informacja o pobycie metropolity A. Szeptyckiego w Paryżu na spotkaniu reprezentantów wszystkich katolickich obrządków wschodnich oraz o jego wizytach w instytucjach polskich.

O uniwersytet ukraiński. Czas. 1926, Nr 7, 07. 01. s. 1. Informacja o początku rokowań pomiędzy profesorami ukraińskimi a przedstawicielami rządu nt. powołania i kształtu uniwersytetu ukraińskiego.

O uniwersytet ruski. Czas. 1926, Nr 26, 01. 02. s. 1. Informacja min. Grabskiego o odłożeniu spotkania z profesorami ukraińskimi nt. uniwersytetu ukraińskiego ze względu na brak politycznego konsensusu środowisk ukraińskich oraz prośbą prof. Studnyckiego o przesunięcie terminu spotkania.

O uniwersytet ruski. Czas. 1926, Nr 31, 08. 02. s. 1. Informacja o wniosku parlamentarnego klubu ukraińskiego o niezwłoczne powołanie uniwersytetu ukraińskiego we Lwowie.

Minister Oświaty o szkolnictwie ukraińskiem. Czas. 1926, Nr 34, 12. 02. s. 1. Tekst listu ministra do marszałka sejmu informującego o sytuacji w szkolnictwie ukraińskim. Zatrzymano utrakwizację gimnazjów we Lwowie, Tarnopolu, Przemyślu i Stanisławowie. Ludność w plebiscycie opowiedziała się za nauczaniem w szkołach w języku państwowym.

Z Wołynia. Czas. 1926, Nr 34, 12. 02. s. 3. Korespondencja na temat zakusów ukrainizacji Cerkwi Prawosławnej, która w jej zamyśle jej autorów po uzyskaniu autokefalii powinna stać się ważnym czynnikiem życia narodowego ukraińskiego. Roszczenia te są groźne dla interesów państwa polskiego.

Delegacja ukraińska w Warszawie. Czas. 1926, Nr 35, 13. 02. s. 1. Informacja o pobycie w Warszawie oraz jego celach delegacji Ukraińskiego Narodnego Sojuzu pod przewodnictwem Seweryna Daniłowicza.

Echa podróży do Rosji. Czas. 1926, Nr 35, 13. 02. s. 3. Komentarz „Diła” z rozmowy delegacji polskiego Sejmu w Kijowie, stwierdzający iż władze polskie za wszelką cenę dążą do podziału pomiędzy inteligencją i wsią ukraińską.

Potocki Fr., Ukraińska emigracja we Francji. Czas. 1926, Nr 38, 17. 02. s. 1-2. Informacja o stanie petlurowskiej emigracji ukraińskiej we Francji. Jest ich ok. 3 tys., mają swoje czasopismo „Tryzub”, biblioteki i organizacje oraz partie polityczne. Są antybolszewiccy i nie utrzymują kontaktów z Rusinami z Galicji. Informacja o kształceniu wyższym wśród tej grupy, o działalności edukacyjnej w Pradze (4 zakłady naukowe w tym Akademia Rolnicza). Ukraińcy na emigracji przygotowują się do odzyskania państwowości. Ukraina istnieje i nie można tego lekceważyć. Stwierdził to nawet sow. komisarz Skrypnik, mówiąc iż ma ona prawo wypisania się z ZSRR a jej suwerenność jest jedynie ograniczona.

Badeniowa Stefania. Olga Kirmeniuk. Czas. 1926, Nr 17-49, 02. 02. – 01.03, Powieść w odcinkach o życiu Olgi Kirmeniuk, Ukrainki ze Lwowa, zamężnej z Polakiem oraz skomplikowanych stosunkach pol.-ukr. we Lwowie w 1918 r. w związku z wojną polsko-ukraińską.

Rusini w sejmie czeskim. Czas. 1926, Nr 45, 25. 02. s. 3. Informacja za „Diłem” o obecności posłów reprezentujących Ukraińców w sejmie w Pradze.

[b.t.], [Z trybuny i prasy], Czas. 1926, Nr 47, 27. 02. s. 4 - Fragment rozmowy redacji „Diła” z żydowskim posłem Grünbaumem nt. stosunków ukraińsko-żydowskich w Galicji oraz o popieraniu przez Żydów działań polonizacyjnych rządu polskiego.

Sztundyści w Tarnopolskiem. Czas. 1926, Nr 49, 03. 03. s. 4. Za „Diłem” informacja o szerzeniu się sekty sztundystów wśród chłopów ruskich. Ma to być akcja rządu polskiego w celu osłabienia wpływów Cerkwi grecko-katolickiej.

Koncert dla uczczenia pamięci Tarasa Szewczenki. Czas. 1926, Nr 57, 11. 03. s. 2 [kronika] Informacja o koncercie w Teatrze Starym w dniu 14.03. Organizują koncert wszystkie ukraińskie towarzystwa kulturalno-oświatowe Krakowa.

Słynny chór ukrainski. Czas. 1926, Nr 82, 11. 04. s. 2 [kronika] Informacja o koncercie chóru pod dyrekcją Dmytra Kotki w Teatrze Starym w Krakowie oraz o wykonywanym repertuarze.

Ukrainizacja Ukrainy. Czas. 1926, Nr 100, 02. 05. s. 4 Informacje o sporach toczonych na Ukrainie pomiędzy zwolennikami ukrainizacji oraz reprezentantami społeczności rosyjskich, zarzucającymi władzom Ukrainy łamanie praw ludności rosyjskiej oraz przymusową ukrainizację kraju.

Narady stronnictw. Czas. 1926, Nr 117, 24. 05. s. 2. Informacja o stanowisku parlamentarnego klubu ukraińskiego w sprawie rozwiązania sejmu oraz o postulacie zapewnienia pełni swobód obywatelskich na ziemiach ukraińskich w odniesieniu do ludności ukraińskiej.

Po zamordowaniu Petlury. Czas. 1926, Nr 121, 30. 05. s. 1. Streszczenie artykułu z „Diła”, stwierdzającego, iż za zabójcą Petlury stoją środowiska, które obawiały się odnowienia porozumienia antybolszewickiego i wspólnego pochodu na Kijów. Krąg Petlury i pisma „Tryzub” z wielką radością przyjęły informacje o przewrocie Piłsudskiego. „Szymon Petlura zapłacił życiem za przyjście do władzy Piłsudskiego”.

Narady stronnictw. Czas. 1926, Nr 124, 03. 06. s. 3. [Z trybuny i prasy] Streszczenie artykułu prezydenta Petruszewycza, zamieszczonego w „Ukraińskim Praporze”, krytykującego polityczną bierność narodu ukraińskiego oraz wzywającego do zwarcia szeregów i organizowania się do walki o państwo ukraińskie w związku z zamieszkami politycznymi w Polsce.

Edward Paszkowski, Symon Petlura. Czas. 1926, Nr 125, 04. 06. s. 3. Opis zamachu, postaci zamachowca Szwarcbardta, i jego rzekomych motywacji. Biogram atamana Petlury oraz przypomnienie jego postawy przyjaźni do Polski i wierności tej idei przez całe życie. Tej idei był wierny, chociaż w Polsce ideę tą „mgły obaw, inwektyw oraz federacyjnych straszaków i tak ją sumiennie otoczyły mrokiem, że istotnie poczęła się plątać we własnych sukniach, poczęła tracić zmysł orientacyjny..., że zakończyła się klęską”.

Pamięci Atamana Petlury. Czas. 1926, Nr 127, 07. 06. s. 2 [Kronika] Informacja o nabożeństwie żałobnym za zamordowanego atamana w Domu Żołnierza Polskiego oraz o akademii żałobnej w sali Uniwersytetu Jagiellońskiego zorganizowanych przez Komitet Organizacji Ukraińskich w Krakowie.

Włodzimierz Murski, Dookoła zamordowania Petlury. Czas. 1926, Nr 127, 07. 06. s. 3. Wszystkie środowiska żydowskie na całym świecie usprawiedliwiają mord na Petlurze, jako akt zemsty za pogromy. Opis stosunków ukraińsko-żydowskich na Ukrainie przed i w czasie rządów Petlury. Żydzi wszędzie występowali przeciwko Ukraińcom, a w momencie przejęcia władzy przez bolszewików stali się czynnymi propagatorami ich władzy i zajęli posady w czrezwycajce. Ich polityka wywołała postawy antysemickie i generowała pogromy. Petlura nie wywołał pogromów, starał się im zapobiec. Antyukraińska postawa polityków żydowskich szkodzi modus vivendi pomiędzy Ukraińcami i Żydami. Apel do działaczy żydowskich na całym świecie: „panowie, ciszej nad tą trumną”.

Nabożeństwo za S. Petlurę. Czas. 1926, Nr 128, 09. 06. s. 2 [kronika] Informacja o prawosławnym nabożeństwie odprawionym w Domu Żołnierza Polskiego w Krakowie za zamordowanego atamana. Oprócz osób ze środowiska ukraińskiego obecni byli także przedstawiciele środowiska polskiego na Ukrainie w tym m.in. E. Paszkowski, Cz. Pruszyński, Ks. Zalewski, Fr. Potocki.

Potocki Fr., Panichida, Czas. 1926, Nr 129, 10. 06. s. 2. Reportaż z panachidy za atamana Petlurę. Kim był i jakim człowiekiem zapamięta go historia. Krwawego watażkę pogromów żydów i palenia dworów czy kogoś zgoła innego. Petlura zmieszał we wspólnej ofierze krew polską i ukraińską walcząc z komunizmem. Stała się ona posiewem, którego jeszcze nie widać, ale wzejdzie. Nie wolno tylko myśleć, że poszła na marne. A o Petlurze już na Ukrainie dumki śpiewają „szczo pijszow z lachamy robyty Ukrainu”.

[b.t.], [Z trybuny i prasy], Czas. 1926, Nr 132, 13. 06. s. 3. - Za „Kurierem Warszawskim” opis reakcji prasy żydowskiej na zabójstwo Petlury. Zylberfarb, minister w rządzie Petlury, opisuje jak wspólnie z nim powstrzymywali bunty pułku hajdamackiego, a wiele zamieszek na Ukrainie nie miało charakteru antyżydowskiego a antybolszewicki. Inne gazety podają jednak teksty wręcz pochwalające dokonane zabójstwo. Cytat z rezolucji Koła żydowskiego sejmu polskiego: „Koło żydowskie wyraża ubolewanie, iż żaden sąd państwowy nie pociągnął do odpowiedzialności karnej atamana Petlury, mordercy setek tysięcy ofiar żydowskich i dopiero ręka pojedynczego mściciela krwi, który zemścił się za krew swych braci i sióstr na Ukrainie, musiała dosięgnąć tego, którego tolerowała urzędowa sprawiedliwość. Naród żydowski widzi w osobie Szulema Szwarcbarta, żyda, który nie mógł obojętnie przypatrywać się tej bezprzykładnej bezkarności i zaofiarował siebie, mszcząc się za krew żydowską”.

Żydzi i Ukraińcy. Czas. 1926, Nr 136, 07. 06. s. 1. Po zabójstwie Petlury we Lwowie narasta atmosfera napięcia pomiędzy Ukraińcami a Żydami. Żydzi wydalili z pracy z drukarni 7 Ukraińców i przyjęli na ich miejsce Polaków. „Diło” stwierdza, że to może być początek walki pomiędzy narodami, które powinny pomimo wszystko żyć w zgodzie, bo są ściśle historycznie i ekonomicznie ze sobą związane.

O wpływ literatury rosyjskiej na Ukraińców. Czas. 1926, Nr 142, 24. 06. s. 4. Informacja o polemice prasowej z wystąpieniem poety ukraińskiego Chwilnowa [Chwylowego] który poddał bardzo ostrej krytyce tak współczesną literaturę rosyjską jak również wpływ całej kultury rosyjskiej na Ukrainie. Chwilnyj [Chwylowyj], przywódca nacjonalizujących komunistów ukraińskich, stwierdza, że Ukraińcy powinni orientować się w swoich dążeniach kulturalnych na zachód.

Rozruchy na Ukrainie. Czas. 1926, Nr 144, 27. 06. s. 1. Za „Gazetą poranną” informacja o aresztowaniach duchowieństwa różnych wyznań, które spowodowały rozruchy w wielu miastach na Ukrainie oraz o nasileniu się działań powstańczych pod hasłem odrodzenia „Hetmaństwa Ukrainy” sterowanych z zagranicy.

Wieś ukraińska a sowietyzm. Czas. 1926, Nr 159, 16.07. s. 2. Stan gospodarczy wsi ukraińskiej. Na Ukrainie wrasta znaczenie gospodarcze wsi, która pomimo tego, iż nie przekroczyła nigdy stanu z roku 1916, powoli zaczyna się ekonomicznie wzmacniać. Jednocześnie wzrasta opór przeciwko polityce bolszewików na wsi ukraińskiej.

Rewizje we Lwowie. Czas. 1926, Nr 166, 24.07. s. 3. Za „Diłem” informacja o rewizjach wśród działaczy ukraińskich m.in. Hankewycza i Szuchewycza, oraz w siedzibie Proswity. Redakcja domaga się amnestii dla więźniów politycznych ukraińskich.

Ruch antysowiecki na Ukrainie. Czas. 1926, Nr 181, 11.08. s. 4. Informacja o rozszerzającym się na prawobrzeżnej Ukrainie ruchu antysowieckim oraz o jego narodowo-ukraińskim charakterze.

Murski Włodzimierz, Sprawa następstwa po Petlurze. Czas. 1926, Nr 186, 16. 08. s. 2. Informacja o reakcjach na stanowisku środowisk żydowskich po zabójstwie atamana Semena Petlury oraz nt. stanu emigracji ukraińskiej. Emigracja jest podzielona na dwa nurty: petlurowski, na którego czele stanął Andrzej Lewicki [Andrij Liwycki] oraz hetmański z hetmanem Pawłem Skoropadskim na czele. Nowo wyznaczony następca Petlury przebywa w tych dniach w Warszawie.

Hetman Skoropadski na widowni. Czas. 1926, Nr 201, 03.09. s. 1. Informacja o spotkaniu hetmana Pawła Skoropadskiego z ambasadorem Niemiec w Moskwie oraz o ich rozmowach nt. sytuacji na Ukrainie.

Ohydne polityczne morderstwo, Czas. 1926, Nr 242, 21.10. s. 3. Informacja o zabójstwie kuratora okręgowego nauki Sobańskiego, dokonanym przez dwóch Rusinów (nieznanych i nie ujętych).

Zamordowanie kuratora Sobińskiego, Czas. 1926, Nr 243, 22.10. s. 1. Potępienie zbrodni przypisywanej ukraińskim nacjonalistom. Krytyczne uwagi na temat wprowadzonej przez min. Grabskiego utrakwizaji szkół ukraińskich. Działania te podsycają niepokoje i są wykorzystywane przez skrajnie wrogie sobie środowiska ukraińskie i polskie. Sobański zaczął hamować utrakwizację, za co stał się nie lubianym w lwowskich środowiskach wszechposlkich a także w skrajnych środowiskach ukraińskich, które dążą do nasilenia konfliktu. Pojawiają się inne motywy zbrodni. Być może to nie Rusini.

Echa zamordowania kuratora Sobińskiego. Czas. 1926, Nr 244, 23.10. s. 2. Informacja o przebiegu śledztwa w sprawie zamordowania. Kurator otrzymywał pogróżki od różnych grup ukraińskich. Opis spotkania z posłem ukraińskim z Wołynia Chrućkim, w czasie którego doszło do kłótni.

Polityka narodowościowa na Ukrainie. Czas. 1926, Nr 245, 24.10. s. 2. Streszczenie artykułu z Przeglądu politycznego. Władza sowiecka wykorzystuje czynnik narodowy do swoich celów politycznych. W tym celu m.in. forsowana jest ukrainizacja życia na Ukrainie. Jej prym wiedzie Ukraińska Akademia Nauk w Kijowie. Ukrainizacja ma ułatwić propagandę komunizmu. Cytaty ze sprawozdania z posiedzenia Plenum KC partii komunistycznej, wskazującej na podstawy ideologiczne oraz zakres realizowanej ukrainizacji. Opór środowisk profesorskich wobec ukrainizacji szkół wyższych. Narasta konflikt pomiędzy ludnością ukraińską a rosyjską na Ukrainie.

Pogrzeb kuratora Sobińskiego. Czas. 1926, Nr 245, 24.10. s. 2. Relacja z pogrzebu kuratora Sobińskiego. W pogrzebie nie wziął udziału żaden przedstawiciel stronnictw ruskich ze Lwowa.

[b.t.], Czas. 1926, Nr 245, 24.10. s. 4. Za „Kurierem Polskim” omówienie sytuacji społeczności ukraińskiej. Rząd musi jasno określić swoją politykę. Nie można za ceną zaspokojenia roszczeń ukraińskich osłabić elementu polskiego na Kresach. Min. Sujkowski składał obfite zapewnienia Ukraińcom ale nie znał realiów. Znał je Sobiński i za to zabiły go ukraińskie zbiry.

D.I., Z Kijowa. Czas. 1926, Nr 262, 14.11. s. 1. Za „Diłem” streszczenie relacji z pobytu w Kijowie prof. Studnyckiego. Opis ukrainizacji Kijowa, obecności języka ukraińskiego w życiu miasta. Zła sytuacja mieszkaniowa oraz stan budynków. Wszędzie nasila się antysemityzm, podsycany także przez oficjalną prasę. Żydzi są wszędzie i zajmują wszystko: biurokrację, przemysł, handel, szkoły a także ziemię na wsi. Anegdota: Co to jest SSSR – trzy Srule i jeden Rosjanin.

[b.t.], [Z trybuny i prasy], Czas. 1926, Nr 279, 04.12. s. 4. - Za „Naszym Przeglądem” informacja o zmianach w polityce rządu wobec mniejszości słowiańskich na Kresach Wschodnich oraz o nowych rozmowach działaczy ukraińskich związanych z UNDO z przedstawicielami rządu m.in. na temat autonomii Kresów. Wyłania się problem mniejszości żydowskiej na Kresach i jej postawy oraz funkcji – czy będzie służyć polonizacji czy też podda się żywiołom miejscowym.

O mniejszości narodowe. Czas. 1926, Nr 299, 31.12. s. 3. Informacja o pobycie Tadeusza Hołówki, członka komitetu doradczego dla spraw mniejszości narodowych przy radzie ministrów z Pragi, gdzie prowadził rozmowy z działaczami ukraińskimi nt. szkolnictwa ukraińskiego.

 

1927

Doncow Dmytro, Dostojewski i Lenin, Czas. 1927 nr 245, 24.10., s. 1-2; 246, s. 1-2. Artykuł ukraińskiego publicysty o genezie bolszewizmu [zapowiedź redakcji].

 

1928

Przedstawienie dramatu Szewczenki, Czas. 1928 nr 113, 17.05., s. 2 [kronika]. Zapowiedź przedstawienie wyreżyserowanego przez S. Łytwynenkę „Nazara Stodoli” T.Szewczenki w Krakowie 17.05. o 19.30 w teatrze miejskim „Nowości”. Organizatorem przedstawienia są ukraińskiego stowarzyszenia kulturalno-oświatowe w Krakowie.

 

1930

Doncow Dmytro, Psychiczne podłoże rewolucji rosyjskiej, Czas. 1930 nr 91, 19.04., s. 5. Artykuł ukraińskiego publicysty, bardzo krytycznie ocenia twórczość Dostojewskiego, Tołstoja, Gorkiego.

 

1931

Doncow Dmytro, Dostojewski a Europa, Czas. 1931 nr 78, 4.04. s. 7-8. Artykuł z okazji 50-lecia śmierci i 110-lecia urodzin Dostojewskiego, zawierający krytyczną ocenę twórczości rosyjskiego pisarza.

Odczyt o Szewczence w Towarzystwie Słowiańskim [w Krakowie, 12.12.1931], Czas. 1931 nr 285, 11.12., s. 2. [odczyty]. Informacja o wykładzie Bohdana Łepkiego, poświęconym twórczości Szewczenki.

 

1932

Este, Bohdan Łepki, Czas. 1932 nr 267, 20.11., s. 2. Artykuł z okazji 60 rocznicy urodzin ukraińskiego pisarza mieszkającego w Krakowie. Wzmianka o przyjaźni z Orkanem i Stefanykiem.

Odrodzenie literatury ukraińskiej, Czas. 1932 nr 212, 26.11., s. 2. Informacja o odczycie dr Władysława Kuraszkiewicza o odrodzeniu literatury ukraińskiej na przełomie XVIII i XIX w.

Stefan T., Wieczór recytacyjny p. Berezowskiego, Czas. 1932 nr 258, 10.11., s. 3. Informacja o wieczorze wierszy ukraińskich 6.11.1932 w Krakowie w sali Kongregacji Dzieci Marii w wykonaniu Juliana Genyka-Berezowskiego (utwory Szewczenki, Franki, Łepkiego i in.).

 

1933

Chełmirski Jan, „Wiadomości literackie” a sprawy ukraińskie, „Czas” 1933 nr 71, 26.03., s. 4. Polemika z artykułem Jura Szkrumelaka, zamieszczonym w „Wiadomościach literackich” (1933 nr 13, s. 6.), krytykującym esej Małaniuka „Poezja ukraińska ostatniej doby” ogłoszony w „Wiadomościach literackich” (1933 nr 475).

M.N., Wykłady polsko-ruskie, Czas. 1933 nr 290, 19.12., s. 2. Omówienie cyklu wykładów o tematyce interesującej oba narody, organizowanym przez Katolicki Związek Polskich Przyjaciół Pokoju, w szczególności – odczytu Bohdana Łepkiego o literaturze ukraińskiej.

Popularny teatr ukraiński w Krakowie, Czas. 1933 nr 109, 13.05., s. 2. Informacja o trzech przedstawieniach opartych na folklorze, jakie dał w Krakowie teatr ukraiński „Tuoda”. Brak tytułów.

Skon założyciela „„Diła”, Czas. 1933 nr 120, 27.05. ,s .2. Informacja o śmierci we Lwowie ks. Aleksandra Stefanowicza, wybitnego działacza i publicysty ukraińskiego, jednego z założycieli „Diła”.

Wieczór recytacyjny poezji ukraińskiej [w Krakowie, 3.02.1933], Czas. 1933 nr 27, 2.02., s. 2. Informacja o planowanym na 3.02. w sali Kopernika w Uniwersytecie Jagiellońskim wieczorze poezji (m.in. wiersze Fed’kowycza, Franki, Samijłenki, Łepkiego, Tyczyny w wykonaniu Ireny Starkównej i Juliana Genyka-Berezowskiego) z zagajeniem T.Lehra-Spławińskiego.

Wieczór recytacyjny poezji ukraińskiej [w Krakowie, 3.02.1933], Czas. 1933 nr 29, 5.02. Sprawozdanie z wieczoru poezji.

Zebranie dziennikarzy ukraińskich, Czas. 1933 nr 41, 19.02. s. 2. Informacja o walnym zebraniu Towarzystwa Literatów i Dziennikarzy ukraińskich, na którym obrano przewodniczącego – Bohdana Łepkiego, a do rady wybrano m.in. Iwana Kedryna-Rudnyckiego, D. Palijewa, W.Sofronowa-Lewickiego i M.Stachowa.

 

1934

120-lecie urodzin Szewczenki, Czas. 1934 nr 71, 13.03. s. 4. Krótka relacja z akademii w Warszawie, zorganizowanej przez UIN.

Akademia ku czci Szewczenki w Łucku, Czas. 1934 nr 87, 29.03., 4. Krótka relacja z akademii urządzonej z okazji 120 rocznicy urodzin poety.

Akademia ku czci Szewczenki we Włodzimierzu Wołyńskim, Czas. 1934 nr 93, 6.04., s. 4. Krótka relacja z akademii zorganizowanej przez ukraiński klub „Ridna Chata”.

Poezja ukraińska – audycja radiowa 12.10.1934, Czas. 1934 nr 281, 12.10., s. 4. Informacja o audycji w Polskim Radio w wykonaniu zespołu Rybałtów lwowskich.

Ukraiński numer „Sygnałów” [lwowskich z marca 1934 r.], Przegląd Naukowy i Artystyczny, Dodatek do „Czasu”, 1934 nr 12, 25.03. [kronika]. Krótkie omówienie zawartości ukraińskiego numeru „Sygnałów”.

Wieczór poezji ukraińskiej, Czas. 1934 nr 282, 13.10., s. 4. Informacja o audycji radiowej poświęconej poezji ukraińskiej i jej celu – zaznajomienia polskich słuchaczy z kulturą ukraińską.

 

1935

Gołąbek Józef, Ze świata słowiańskiego, Czas. 1935 nr 139, 22.05., s. 3. Recenzja książki Pawła Zajcewa „Szewczenko i Polacy”, Warszawa 1934.

Konkurs z dziedziny literatury ukraińskiej [w Polsce], Czas. 1935 nr 259, 21.09. s. 6. Informacja o zamieszczonej przez „Diło” informacji o konkursie ukraińskiego Towarzystwa Literatów i Dziennikarzy im. Franki na najlepszy utwór literacki 1935.

Występy ukraińskiego teatru we Lwowie, Czas. 1935 nr 115, s. 28.04., s. 6. Informacja o przedstawieniu ukraińskiego teatru „Zahrawa” w Teatrze Rozmaitości – sztuce Merjama-Łużnyckiego pt. Oj Moroze – Morozenku, osnutej na tle historycznej dumy o pułkowniku kozackim Prus-Mrozowickim.

Z.K., Józef Gołąbek, Bractwo św. Cyryla i Metodego w Kijowie, Warszawa 1935. Krótka wzmianka o książce Gołąbka, omawiającej dążenia polityczne i literackie ukraińskich romantyków z Bractwa Cyryla i Metodego.

 

1936

n., O ukraińskim Janosiku, Czas. 1936 nr 294, 25.10., s. 10. Informacja o pierwszym numerze kijowskiego miesięcznika literackiego „Literaturna krytyka”, w którym zamieszczono artykuł poświęcony Karmelukowi i jego obrazowi w pieśni ludowej.

Pruszyński Mieczysław, 75 lat mija od śmierci Szewczenki, Czas. 1936 nr 139, 21.05., s. 6. Omówienie twórczości Szewczenki. Zdjęcie pomnika Szewczenki w Charkowie.

W 20 rocznicę śmierci poety ukraińskiego, Czas. 1936 nr 151, 3.06. s. 6. Wzmianka o materiałach prasy ukraińskiej poświeconych 20-ej rocznicy śmierci Iwana Franki.

W rocznicę śmierci Tarasa Szewczenki Polskie Radio nadaje audycję okolicznościową, Czas. 1936 nr 58, 28.02., s. 16. Słowo wstępne wygłosi Jarosław Iwaszkiewicz, wiersze recytowane będą w tłumaczeniu Kazimierza Wierzyńskiego i Józefa Łobodowskiego. Część koncertową wykona chór im. Łysenki.

 

1937

100-lecie poety ukraińskiego [Markijana Szaszkewycza], Czas. 1937 nr 208, 1.08., s. 9. Informacja o corocznych pielgrzymkach do krzyża na Białej Górze pod Złoczowem, postawionego ku czci Szaszkewycza i szczególnie uroczystych obchodach stulecia „Rusałki Dniestrowej”.

Aresztowanie pisarza ukraińskiego [Mykytenki] za propagowanie trockizmu, Czas. 1937 nr 275, 7.10., s. 3. Informacja podana za moskiewskim PAT o aresztowaniu Iwana Mykytenki, członka ukraińskiego Związku Pisarzy Sowieckich i redaktorze „Radianśkiej literatury”.

Miesiąc poświęcony Szewczence, Czas. 1937 nr 80, 21.03., s. 6. Informacja o materiałach prasy ukraińskiej poświęconych 76. rocznicy śmierci poety ukraińskiego oraz licznych koncertach i akademiach organizowanych w marcu z okazji rocznicy.

n., Ukraiński pisarz o Orkanie, Czas. 1937 nr 248, 10.09., s. 6. Wzmianka o wydanej we Lwowie książce Łepkiego „Try portrety” i szczególnej przyjaźni, jaką darzył Orkana Łepki.

Ukraińskie nagrody literackie, Czas. 1937 nr 20, 20.01. s. 6. Informacja o ustanowionych przez ukraińskie Towarzystwo Literatów i Dziennikarzy nagród literackich za r. 1936.

Pietrzak Włodzimierz, Listy lwowskie. nieznana literatura ukraińska, Czas. 1937 nr 38, 7.02., s. 9. Obszerny artykuł o literaturze ukraińskiej, obcości między literatami polskimi i ukraińskimi. Szczególnie wiele miejsca poświęcono dwu książkom Mychajła Rudnyckiego „Wid Myrnoho do Chwylowoho” i „Miż idejeju ta formoju”.

Polsko-ukraińskie stosunki literackie, Czas. 1937 nr 45, 14.02., s. 9. Notatka, w której podkreślono zadowolenie z powodu ożywienia się kontaktów polsko-ukraińskich, czego dowodem ma być artykuł Pietrzaka oraz Bocheńskiego na łamach „Gazety Wieczornej”, w której przytoczono życzliwy Polakom głos M. Rudnyckiego.

Szczedriwki – ludowe kolędy ukraińskie, Czas. 1937 nr 17, 17.01., s. 4. Informacja o audycji radiowej ze szczedriwkami w wykonaniu chóru archikatedry św. Jura pod dyr. Jana Ochrymowicza.

Ukraińska nagroda literacka, Czas. 1937 nr 31, 31.01., s. 9. Informacja o przyznaniu nagród literackich Towarzystwa Literatów i Dziennikarzy im. I. Franki: druga nagroda: Natałena Korołewa za powieść „Inakszyj swit”; trzecia – Jerzy [Jurij] Łypa za dwa tomy nowel „Notatnyk”. Pierwszej nagrody nie przyznano.

Uroczystości ku czci Szewczenki, Czas. 1937 nr 88, 31.03., s. 7. Dwie notatki o uroczystościach poświęconych Szewczence w Równem, w trakcie których odprawiono panachidę i zorganizowano akademię z referatem Pawła Zajcewa, przedstawieniem teatralnym zespołu pod kierownictwem M. Pewnego (wystawiono „Hamaliję”) oraz koncertem chóru. Druga informacja dotyczy uroczystości zorganizowanych we Włodzimierzu Wołyńskim przez klub Ridna Chata.

W rocznicę zgonu pisarza ukraińskiego, Czas. 1937 nr 147, 31.05., s. 6. Informacja o ukraińskich materiałach prasowych, poświęconych rocznicy śmierci Iwana Franki.

 

1938

Królowie chodzą – ukraińskie słuchowisko obrzędowe nadane 14.01.1938 ze Lwowa, Czas. 1938 nr 13, 14.01., s. 10.

Ukraińskie nagrody literackie, Czas. 1938 nr 29-30.01., s. 10. Informacja o przyznaniu za 1937 r. nagród literackich Towarzystwa Literatów i Dziennikarzy im. I. Franki: pierwsza – Jurij Kosacz, przebywający na stałe w Paryżu za trzy tomy nowel (Czarująca Ukraina, Kłębek Ariadny, 13-ta drużyna”); druga – historyk Eliaszowi [Ilko] Borszczak za pracę „Napoleon i Ukraina” ze względu na wyjątkowe walory literackie; trzeciąa – Natalia Liwycka-Chołodna, za zbiór poezji „Siedem liter”.

Ukraińskie nagrody literackie, Czas. 1938 nr 57, 27.02., s. 10. Informacja o przyznaniu przez Radę Główną Ukraińskiego Związku Katolickiego za 1937 r. nagród literackich: pierwszej – Natałenie Korołewej za powieść „Sen cienia”, drugą podzielono między Jurija Kosacza za „Czarującą Ukrainę” i Hałynę Żurbę za „Rewolucja kroczy” oraz trzeciej – Jurijowi Kłenowi za „Przeklęte lata”.

Ukraińskie nagrody literackie, Czas. 1939 nr 26, 26.01., s. 6. Informacja o przyznaniu drugiej i trzeciej nagrody odpowiednio – Darii Kołos Jarosławskiej za powieść „Piołun pod nogami” i Iwanowi Kołosowi za zbiór poezji „Młode dni moje”.

Z Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Wilnie, Czas. 1938 nr 118, 1.05., s. 9. Wzmianka o planowanym odczycie Mariana Zdziechowskiego pt. Rosja a Ukraina w powieściach Łepkiego.

Zakaz zwiedzania mogiły Szewczenki, Czas. 1938 nr 279, 11.10. s. 2. Informację podano za moskiewskim ATE – zakaz wydał N.Chruszczow; zwiedzanie mogiły może się odbywać tylko na podstawie zezwoleń władz.

 


Powrót do strony pracowni