Kultura Polski

wyd. i red. Helena Radlińska 

1917, miesięcznik
1918, tygodnik 

Chełmszczyzna i Podlasie w oświetleniu statystyki ukraińskiej, Kultura Polski 1918 nr 8, s. 124-126 - autor demaskuje tendencyjność autorów oraz nierzetelność wykorzystywanych przez nich statystyk, mających udowodnić tezę o ukraińskości Chełmszczyzny i Podlasia; omawia prace: dr St. Rudnyckiego “Ukraina-Land und Leute” (Wiedeń, 1916) oraz Mirona Korduby “Piwniczno-zachidna Ukraina” (Wiedeń Kultura Polski 1918), “Etnograficzne terytoryum Ukrainy” (“Wistnyk”, Wiedeń)

Jak się nas obrabia na mapach, Kultura Polski 1918 nr 27, s. 399-402 - art. zawiera ostrą krytykę map Albrechta Pencka, berlińskiego profesora, dołączonych do jego art. “Die Grenze der Ukraina gegen Polen”, publikowanego kolejno przez kilka niemieckich pism i przedrukowanego przez “Wistnyk”

Książki nadesłane do redakcyi, Kultura Polski 1918 nr 16, s. 256 - wymieniona książka: Leon Wasilewski, “La paix avec l’Ukraine. Podlachie et Chelm”, Geneve

Książki nadesłane do redakcyi, Kultura Polski 1918 nr 7, s. 112 - wymieniona m.in. książka: Emil Pełczyński “Prawosławie w Galicyi w świetle prasy ruskiej we Lwowie, podczas inwazyi 1914-1915 roku”

Landau-Bauer Helena, Z zagadnień gospodarczych Polski, Kultura Polski 1918 nr 11, s. 168-170 - art. o konieczności umożliwienia Polsce zakupów surowców na Ukrainie. Naturalnym łącznikiem mogą tu być mniejszości - polska na Ukrainie, ukraińska w Polsce, a więc należy dbać również o dobre stosunki i ich prawa

Luźne notatki. Ukrainizacya Podlasia, Kultura Polski 1918 nr 44, s. 680 - notatka o powstawaniu szkół ukr., wydawaniu gazet i podręczników ukr.

Luźne notatki. Ukraińskie szkoły na Podlasiu i na Polesiu, Kultura Polski 1918 nr 9, s. 144 - informacja o tworzeniu na tych terenach nowych szkół ukr., w których nauczycielami są w większości osoby o nazwiskach żydowskich

Od redakcyi, Kultura Polski 1918 nr 7, s. 112 - zapowiedź poświęcenia całego następnego numeru omówieniu traktatu pokojowego państw centralnych z Ukrainą

Organizacya moskalofilstwa na Rusi galicyjskiej, Kultura Polski 1918 nr 30, s. 453-454 - zreferowane fakty i statystyka działań “czynników moskalofilskich”; za art. W. Okunia (Diło, nr 156)

Płochocki L., Nowy program narodowościowy, Kultura Polski 1918 nr 16, s. 242-248 - obszerny art. referujący stanowisko socjaldemokratycznej międzynarodówki austriackiej w sprawie losów państwowych, praw i obowiązków narodów Europy Środkowej, w tym Polaków i Ukraińców

Po czwartym przewrocie na Ukrainie, Kultura Polski 1918 nr 20, s. 305-306 - o niebezpieczeństwie, wynikającym ze wzrostu wpływów ros. na Ukrainie po przejęciu władzy przez gen. Skoropadskiego

Podział obecny ziem dawnej Polski, Kultura Polski 1918 zeszyt II, s 24-26 - wykaz obecnej przynależności państwowej poszczególnych ziem, w tym Galicji, Galicji Wsch., Wołynia itd. ze wskazaniem na prawa uzyskane (bądź nie) przez Polaków, w porównaniu z prawami Ukraińców

Ukraińcy rosyjscy wobec Chełmszczyzny i Podlasia, Kultura Polski 1918 nr 8, s. 118-121 - o niewątpliwej polskości Chełmszczyzny i Podlasia oraz o nieudolnych w większości próbach podejmowanych przez przebywających w Rosji działaczy ukr., by ten stan rzeczy zmienić

Ukraińska republika ludowa, Kultura Polski 1918 nr 8, s. 115-118 - w obszernym art. omówiona historia niepodległej Ukrainy od czwartego uniwersału Centralnej Rady, także o podłożu tych wydarzeń, poczynając od XVIII w. Stwierdza się, że ukraińskie dążenie do odrębności jest skutkiem działań oddolnych, żywiołowych, bo przed wojną i w jej trakcie nie istniały (za wyjątkiem nawoływań Doncowa) ukr. tendencje separatystyczne. Mowa też o trudnościach czekających Ukrainę ze strony Wielkorusi i szansie, jaką ukraińska potrzeba poprawnych stosunków z zach. przynajmniej sąsiadem stanowi dla Polski

W sprawie rozwiązania kwestyi polsko-ukraińskiej, Kultura Polski Kultura Polski 1918 nr 4, s. 1-2 - art. o konieczności zawarcia porozumienia pol-ukr. na szczeblu rządowym (Warszawa-Kijów) w kwestii rozgraniczenia terytorialnego Polski i Ukrainy oraz wzajemnego zagwarantowania praw mniejszościom; o trudnościach przeprowadzenia linii podziału na pograniczu

W., Fantazye aneksyonistów ukraińskich, Kultura Polski 1918 nr 24-25, s. 369-371 - autor z dużą dozą ironii referuje art. wstępny z nr 20 wiedeńskiego “Wistnyka” “W sprawie granic państwowych Ukrainy”, gdzie postuluje się włączenie do Ukrainy m.in. Besarabii, Kubańszczyzny, dorzecza Wołgi oraz - jako kolonii - sporej części Mandżurii

W., Sprawa Besarabii a uroszczenia nacyonalistów ukraińskich, Kultura Polski 1918 nr 19, s. 295-297 - o bezzasadności roszczeń polityków ukr., chcących włączyć rumuńską Besarabię do Ukrainy

W., W Ukraińskiej republice ludowej, Kultura Polski 1918 nr 16, s. 248-252 - art. o problemach terytorialnych, słabości rządu ukr., szalejącej agitacji antyukr., walczących ze sobą różnych formacjach wojskowych, zniszczeniach w przemyśle i in.

Wasilewski L.[eon], Książki o kresach i sprawach narodowościowych w Polsce, Kultura Polski 1917 nr 1 s. 51-53 - dość obszerne, pozytywne rec. książek: E. Maliszewski, „Polacy i polskość na Litwie i Rusi”, W-wa 1916 oraz Oskar Ritter von Halecki, „Das Nationalitäten -Problem im alten Polen”, Kraków 1916. Rec. zawierają krótkie omówienie treści tych pozycji

Wasilewski Leon,  Granice państwa polskiego na wschodzie, Kultura Polski 1918 nr 6, s. 83-85 - o konieczności zrewidowania stanowiska historycznego w sprawie granic Polski - nie może już ona w obliczu budzących się do wlasnego życia Ukraińców, Białorusinów i in. sięgać po Dniepr i Dźwinę

Wasilewski Leon, Granice wpływów kultury polskiej, Kultura Polski 1917 nr 2 s. 59-65 - art. o granicach, pograniczach i wzajemnych wpływach kultury polskiej i kultur ościennych. Autor stwierdza, że o ile na zach. wpływy niem. i czeskie nieustannie „czyniły podboje na czysto polskim obszarze etnograficznym”, to na wschód promieniowała kultura pol., chociaż od XVIII w. pod naporem rosyjskim ten proces uległ znacznemu spowolnieniu

Wasilewski Leon, Likwidacya kresowych posiadłości caratu, Kultura Polski 1918 nr 18, s. 275-278 - art. o zmianach w przynależności państwowej ziem carstwa ros., w tym ukraińskich oraz o ich obecnym stanie politycznym i narodowościowym

Wasilewski Leon, Propaganda ukraińska na kresach, Kultura Polski 1918 zeszyt II, s. 18-22 - art. omawia liczne głosy prasy ukr., w tym “Wistnyka Sojuza Wyzwołennia Ukrainy” , akcentującej  ukraińskość odebranych Rosji ziem: Wołynia, Chełmszczyzny, Podlasia i Polesia. Autor po kolei omawia sytuację na tych terenach, akcje i działania podejmowane przez Ukraińców.

Wasilewski Leon, Sprawa białoruska w okupacyi niemieckiej, Kultura Polski 1917 nr 7-9, s. 409-414 - o zmianie traktowania Białorusinów przez okupacyjne władze niem. w porównaniu z wcześniejszym okresem panowania ros.: tworzenie szkół białoruskich, czasopism. Autor bardziej szczegółowo opisuje linię pisma „Homan”: antypolskie i proukraińskie; „„Homan” przedrukowuje wszystkie oświadczenia i protesty antypolskie Ukraińców i propaguje łączność białorusko-ukraińską dla walki z Polakami”.

Wasilewski Leon, Tworzenie się narodu ukraińskiego (cz.II), Kultura Polski 1918 nr 36, s. 544-547 - o rozszerzaniu się na Ukrainie sfer użycia języka ukr., o rozwoju prasy ukr., powstawaniu prasy specjalistycznej i urzędowej, ukrainizacji szkolnictwa

Wasilewski Leon, Tworzenie się narodu ukraińskiego, Kultura Polski 1918 nr 35, s. 523-526 - o konieczności rozróżnienia między walką o ziemie polskie, przydzielone Ukrainie na mocy pokoju brzeskiego a stosunkiem do narodu ukr. jako takiego; podkreślono też, że Polacy muszą mieć podstawową choćby wiedzę w zakresie spraw ukr. Główna teza art: naród ukr. dopiero teraz tworzy się z masy etnograficznej, a inteligencja ukr. energicznie buduje ukr. kulturę narodową

Wasilewski Leon, Zadania żywiołu polskiego na Ukrainie, Kultura Polski 1918 nr 13, s. 201-204 - o korzyściach wynikających dla Polaków zamieszkujących Ukrainę z jej niepodległości oraz o zadaniach, jakie ich czekają: “Polacy we własnym interesie muszą dbać o to, aby Ukraina stawała się państwem, któremu nie grozi ponowne jarzmo rosyjskie”; o potencjalnej wspólnocie interesów Polski i Ukrainy w polityce zagranicznej.

Z wydawnictw, Kultura Polski 1918 nr 7, s. 112 - rec. książki Emila Pełczyńskiego “Prawosławie w Galicyi w świetle prasy ruskiej we Lwowie, podczas inwazyi 1914-1915 roku”

Z życia bieżącego, Kultura Polski 1918 nr 7, s. 109-111 - art. zawiera pierwszą, ostrą reakcję na pokój brzeski, zawarty bez udziału i wpływu Polaków, wprowadzający “nowy zabór - ukraiński” ziem etnograficznie polskich.